Kitabu cha Kwanza cha Wafalme

 

SURA YA 1

Adonia ananyakua ufalme - Shauri la Nathani - Mfalme Sulemani aliyetiwa mafuta - Adonia, akiruka kwenye pembe za madhabahu, Sulemani anamwachisha kazi.

1 Basi mfalme Daudi alikuwa mzee, mwenye miaka mingi; wakamfunika nguo, lakini hakupata joto.

2 Kwa hiyo watumishi wake wakamwambia, Bwana wangu mfalme na atafutiwe kijana mwanamwali; na asimame mbele ya mfalme, na amtunze, na alale kifuani pako, ili bwana wangu mfalme apate joto.

3 Basi wakatafuta msichana mzuri katika mipaka yote ya Israeli, wakamwona Abishagi, Mshunami, wakamleta kwa mfalme.

4 Yule msichana alikuwa mzuri sana, akamtunza mfalme na kumtumikia; lakini mfalme hakumjua.

5 Ndipo Adonia, mwana wa Hagithi, akajikweza, akasema, Mimi nitakuwa mfalme; akajitengenezea magari na wapanda farasi, na watu hamsini wa kukimbia mbele yake.

6 Wala baba yake hakumkasirisha wakati wowote kwa kusema, Mbona umefanya hivi? na yeye pia alikuwa mtu mzuri sana; na mama yake akamzaa baada ya Absalomu.

7 Akashauriana na Yoabu, mwana wa Seruya, na Abiathari, kuhani; nao wakamfuata Adonia wakamsaidia.

8 Lakini kuhani Sadoki, na Benaya mwana wa Yehoyada, na Nathani nabii, na Shimei, na Rei, na mashujaa wa Daudi, hawakuwa pamoja na Adonia.

9 Naye Adonia akachinja kondoo, na ng’ombe, na wanyama wanono, karibu na jiwe la Zohelethi, lililo karibu na En-rogeli, akawaita ndugu zake wote wana wa mfalme, na watu wote wa Yuda, watumishi wa mfalme;

10 Lakini Nathani nabii, na Benaya, na mashujaa, na Sulemani nduguye, hakuwaita.

11 Basi Nathani akamwambia Bath-sheba, mamaye Sulemani, akasema, Je!

12 Basi, njoo sasa, nakuomba, nikupe shauri, upate kuokoa nafsi yako, na roho ya mwanao Sulemani.

13 Enenda na kuingia kwa mfalme Daudi, umwambie, Je! kwa nini basi Adonia awe mfalme?

14 Tazama, utakapokuwa bado unazungumza na mfalme, mimi nami nitaingia nyuma yako, na kuyathibitisha maneno yako.

15 Bath-sheba akaingia ndani kwa mfalme ndani ya chumba; na mfalme alikuwa mzee sana; na Abishagi, Mshunami, alikuwa akimtumikia mfalme.

16 Bath-sheba akainama na kumsujudia mfalme. Mfalme akasema, Unataka nini?

17 Akamwambia, Bwana wangu, uliniapia mjakazi wako kwa Bwana, Mungu wako, ukisema, Hakika Sulemani mwanao atamiliki baada yangu, ndiye atakayeketi katika kiti changu cha enzi.

18 Na sasa, tazama, Adonia anamiliki; na sasa, bwana wangu mfalme, wewe hujui;

19 Naye amechinja ng’ombe, na vinono, na kondoo tele, na kuwaita wana wote wa mfalme, na Abiathari, kuhani, na Yoabu, jemadari wa jeshi; lakini Sulemani, mtumishi wako, hakumwita.

20 Na wewe, bwana wangu, mfalme, macho ya Israeli wote yanakuelekea wewe, ili uwaambie ni nani atakayeketi katika kiti cha enzi cha bwana wangu mfalme baada yake.

21 La sivyo itakuwa, bwana wangu mfalme atakapolala na baba yake, mimi na mwanangu Sulemani tutahesabiwa kuwa wakosaji.

22 Na tazama, alipokuwa katika kusema na mfalme, Nathani nabii naye akaingia.

23 Wakamwambia mfalme, wakisema, Tazama, Nathani nabii. Naye alipoingia mbele ya mfalme, akainama mbele ya mfalme uso wake mpaka nchi.

24 Nathani akasema, Bwana wangu, mfalme, je!

25 Kwa maana leo ameshuka, na kuchinja ng’ombe, na vinono, na kondoo kwa wingi, na kuwaita wana wote wa mfalme, na maakida wa jeshi, na Abiathari, kuhani; na tazama, wanakula na kunywa mbele yake, na kusema, Mfalme Adonia na aishi!

26 Lakini mimi mtumishi wako, na kuhani Sadoki, na Benaya mwana wa Yehoyada, na Sulemani mtumishi wako, hakutuita.

27 Je! jambo hili limefanywa na bwana wangu mfalme, nawe hukunionyesha mtumishi wako ni nani atakayeketi katika kiti cha enzi cha bwana wangu mfalme baada yake?

28 Ndipo mfalme Daudi akajibu, akasema, Niitieni Bath-sheba. Akaingia mbele ya mfalme, akasimama mbele ya mfalme.

29 Mfalme akaapa, akasema, Kama Bwana aishivyo, aliyeikomboa nafsi yangu katika taabu zote;

30 kama vile nilivyokuapia kwa Bwana, Mungu wa Israeli, nikisema, Hakika Sulemani mwana wako atamiliki baada yangu, naye ndiye atakayeketi katika kiti changu cha enzi badala yangu; vivyo hivyo hakika nitafanya siku hii.

31 Ndipo Bath-sheba akainama kifudifudi hata nchi, akamsujudia mfalme, akasema, Bwana wangu mfalme Daudi na aishi milele.

32 Mfalme Daudi akasema, Niitieni Sadoki kuhani, na Nathani nabii, na Benaya mwana wa Yehoyada. Nao wakaja mbele ya mfalme.

33 Mfalme akawaambia, Wachukueni pamoja nanyi watumishi wa bwana wenu, mkampandishe Sulemani mwanangu juu ya nyumbu wangu mwenyewe, mkamtelemshe mpaka Gihoni;

34 Sadoki kuhani na Nathani nabii na wamtie mafuta huko awe mfalme juu ya Israeli; pigeni tarumbeta, na kusema, Mfalme Sulemani na aishi!

35 Ndipo mtakwea nyuma yake, ili aje na kuketi juu ya kiti changu cha enzi; kwa maana atakuwa mfalme badala yangu; nami nimemweka awe mtawala juu ya Israeli na juu ya Yuda.

36 Benaya mwana wa Yehoyada akamjibu mfalme, akasema, Amina; Bwana, Mungu wa bwana wangu mfalme, aseme hivyo pia.

37 Kama vile Bwana alivyokuwa pamoja na bwana wangu mfalme, vivyo hivyo na awe pamoja na Sulemani, na kukifanya kiti chake cha enzi kuwa kikuu kuliko kiti cha enzi cha bwana wangu mfalme Daudi.

38 Basi Sadoki kuhani, na Nathani nabii, na Benaya mwana wa Yehoyada, na Wakerethi, na Wapelethi, wakashuka, wakampandisha Sulemani juu ya nyumbu wa mfalme Daudi, wakamleta mpaka Gihoni.

39 Kuhani Sadoki akatwaa pembe ya mafuta katika hema, akamtia Sulemani mafuta. Nao wakapiga tarumbeta; na watu wote wakasema, Mfalme Sulemani na aishi.

40 Watu wote wakapanda kumfuata, nao watu wakapiga filimbi, wakashangilia kwa furaha kuu, hata nchi ikapasuka kwa sauti zao.

41 Adoniya na wageni wote waliokuwa pamoja naye wakasikia walipokuwa wamemaliza kula. Naye Yoabu aliposikia sauti ya tarumbeta, akasema, Mbona kelele hizi za mji una ghasia?

42 Hata alipokuwa akisema, tazama, Yonathani, mwana wa Abiathari, kuhani, akaja; Adonia akamwambia, Ingia ndani; kwa maana wewe u mtu shujaa, uletaye habari njema.

43 Yonathani akajibu, akamwambia Adonia, Hakika bwana wetu mfalme Daudi amemweka Sulemani kuwa mfalme.

44 Mfalme ametuma pamoja naye kuhani Sadoki, na nabii Nathani, na Benaya mwana wa Yehoyada, na Wakerethi, na Wapelethi, wakampandisha juu ya nyumbu wa mfalme;

45 Na Sadoki, kuhani, na Nathani, nabii, wamemtia mafuta huko Gihoni, awe mfalme; nao wamepanda kutoka huko wakishangilia, hata mji ukavuma tena. Hizi ndizo kelele ambazo mmesikia.

46 Tena Sulemani ameketi katika kiti cha enzi cha ufalme.

47 Tena watumishi wa mfalme walikuja kumbariki bwana wetu mfalme Daudi, wakisema, Mungu alifanye jina la Sulemani kuwa zuri kuliko jina lako, na kukifanya kiti chake cha enzi kuwa kikuu kuliko kiti chako. Mfalme akainama kitandani.

48 Tena mfalme alisema hivi, Na ahimidiwe Bwana, Mungu wa Israeli, aliyenipa leo mtu wa kuketi katika kiti changu cha enzi, macho yangu yakiona.

49 Na wageni wote waliokuwa pamoja na Adonia wakaogopa, wakaondoka, wakaenda kila mtu njia yake.

50 Adonia akaogopa kwa ajili ya Sulemani, akainuka, akaenda na kushika pembe za madhabahu.

51 Sulemani akaambiwa, kusema, Tazama, Adonia anamwogopa mfalme Sulemani; kwa maana, tazama, ameshika pembe za madhabahu, akisema, Mfalme Sulemani na aniapie leo ya kwamba hatamwua mtumishi wake kwa upanga.

52 Sulemani akasema, Ikiwa atajionyesha kuwa mtu mzuri, unywele wake hata mmoja hautaanguka chini; lakini uovu ukionekana ndani yake, atakufa.

53 Basi mfalme Sulemani akatuma watu, nao wakamshusha kutoka madhabahuni. Akaja akainama mbele ya mfalme Sulemani; Sulemani akamwambia, Enenda nyumbani kwako.  

---

SURA YA 2

Maagizo ya Daudi kwa Sulemani - Daudi anakufa - Sulemani anachukua nafasi - Abiathari anyimwa ukuhani - Yoabu ameuawa - Shimei auawe.

1 Basi siku za Daudi za kufa zikakaribia; naye akamwamuru Sulemani mwanawe, akisema,

2 Ninaenda njia ya ulimwengu wote; basi uwe hodari, ujionyeshe kuwa mtu;

3 nawe ushike ulinzi wa Bwana, Mungu wako, uende katika njia zake, na kushika sheria zake, na amri zake, na hukumu zake, na shuhuda zake, kama ilivyoandikwa katika torati ya Musa, upate kufanikiwa katika yote uyafanyayo, na kila uendako;

4 Ili Bwana alitimize neno lake alilolinena juu yangu, akisema, Ikiwa watoto wako watazishika njia zao, na kwenda mbele zangu katika kweli kwa mioyo yao yote na kwa roho yao yote, (alisema) hutakosa mtu katika kiti cha enzi cha Israeli.

5 Tena unajua aliyonitendea Yoabu, mwana wa Seruya, na aliyowatenda wakuu wawili wa majeshi ya Israeli, Abneri, mwana wa Neri, na Amasa, mwana wa Yetheri, ambaye aliwaua, na kumwaga damu ya vita kwa amani, na kutia damu ya vita juu ya mshipi wake uliokuwa viunoni mwake, na katika viatu vyake.

6 Basi fanya kwa hekima yako, wala usiache kichwa chake chenye mvi kishuke kuzimu kwa amani.

7 lakini uwafanyie wema wana wa Barzilai, Mgileadi, wawe miongoni mwao wale wanaokula mezani pako; kwa maana ndivyo walivyonijia nilipomkimbia Absalomu, ndugu yako.

8 Na tazama, uko pamoja nawe Shimei, mwana wa Gera, Mbenyamini wa Bahurimu, ambaye alinilaani kwa laana kuu siku ile nilipokwenda Mahanaimu; lakini alishuka kunilaki huko Yordani, nami nikamwapia kwa Bwana, nikasema, Sitakuua kwa upanga.

9 Basi sasa usimwone kuwa hana hatia; kwa maana wewe u mtu mwenye hekima, nawe unajua ikupasayo kumtendea; lakini mvi zake umteremshe kuzimu pamoja na damu.

10 Basi Daudi akalala na baba zake, akazikwa katika Jiji la Daudi.

11 Na siku ambazo Daudi alitawala juu ya Israeli zilikuwa miaka arobaini; miaka saba alitawala katika Hebroni, na miaka thelathini na mitatu akatawala katika Yerusalemu.

12 Ndipo Sulemani akaketi katika kiti cha enzi cha Daudi baba yake; na ufalme wake ukaimarishwa sana.

13 Basi Adonia, mwana wa Hagithi, akaja kwa Bath-sheba, mama yake Sulemani. Akasema, Unakuja kwa amani? Akasema, Kwa amani.

14 Tena akasema, Nina neno na wewe la kukuambia. Akasema, Sema.

15 Akasema, Wewe wajua ya kuwa ufalme ulikuwa wangu, na ya kuwa Israeli wote waliniwekea nyuso zao ili nimiliki; walakini ufalme umegeuka, na kuwa wa ndugu yangu; kwa kuwa ilikuwa yake kutoka kwa Bwana.

16 Na sasa nakuomba ombi moja, usinikatae. Naye akamwambia, Sema.

17 Akasema, Tafadhali, mwambie mfalme Sulemani, (maana hatakukataza,) kwamba anipe Abishagi, Mshunami, awe mke wangu.

18 Bath-sheba akasema, Vema; nitasema kwa ajili yako kwa mfalme.

19 Basi Bath-sheba akaenda kwa mfalme Sulemani ili kusema naye kwa ajili ya Adonia. Mfalme akainuka ili kumlaki, akainama mbele yake, akaketi katika kiti chake cha enzi, akaweka kiti kwa ajili ya mamaye mfalme; naye akaketi mkono wake wa kuume.

20 Ndipo akasema, Nataka ombi moja dogo kwako; nakuomba usiniseme hapana. Mfalme akamwambia, Uliza, mama yangu; kwa maana sitakukataa.

21 Akasema, Abishagi, Mshunami, na apewe Adonia, ndugu yako, awe mke wake.

22 Mfalme Sulemani akajibu, akamwambia mamaye, Na kwa nini unamwomba Adonia Abishagi, Mshunami? mwombeni ufalme pia; kwa maana yeye ni kaka yangu mkubwa; hata kwa ajili yake, na kwa Abiathari, kuhani, na kwa Yoabu, mwana wa Seruya.

23 Ndipo mfalme Sulemani akaapa kwa Bwana, akisema, Mungu anifanyie hivi, na kuzidi, ikiwa Adonia hakunena neno hili juu ya nafsi yake mwenyewe.

24 Basi sasa, kama Bwana aishivyo, aliyenithibitisha, na kuniweka juu ya kiti cha enzi cha Daudi baba yangu, na kunifanyia nyumba, kama alivyoahidi, leo Adonia atauawa.

25 Mfalme Sulemani akatuma kwa mkono wa Benaya mwana wa Yehoyada; naye akaanguka juu yake hata akafa.

26 Mfalme akamwambia Abiathari, kuhani, Nenda Anathothi kwenye mashamba yako; kwa maana unastahili kufa; lakini sitakuua wakati huu, kwa sababu ulilichukua sanduku la Bwana Mungu mbele ya Daudi baba yangu, na kwa sababu uliteswa katika mambo yote baba yangu.

27 Basi Sulemani akamfukuza Abiathari asiwe kuhani wa Bwana; ili alitimize neno la Bwana, alilolinena katika habari ya nyumba ya Eli huko Shilo.

28 Habari ikamfikia Yoabu; kwa maana Yoabu alikuwa amemfuata Adonia, ingawa hakumfuata Absalomu. Naye Yoabu akakimbilia Hemani kwa Bwana, akazishika pembe za madhabahu.

29 Mfalme Sulemani akaambiwa ya kwamba Yoabu amekimbilia hemani kwa Bwana; na tazama, yuko karibu na madhabahu. Ndipo Sulemani akamtuma Benaya, mwana wa Yehoyada, kusema, Enenda, ukamwangukie.

30 Benaya akaja kwa hema ya Bwana, akamwambia, Mfalme asema hivi, Njoo huku nje. Akasema, La; lakini nitafia hapa. Naye Benaya akamletea mfalme habari, akisema, Ndivyo asemavyo Yoabu, na ndivyo alivyonijibu.

31 Mfalme akamwambia, Fanya kama alivyosema, ukamwangukie, umzike; ili kuniondolea mimi na nyumba ya baba yangu damu isiyo na hatia aliyoimwaga Yoabu.

32 Naye Yehova atamrudishia damu yake juu ya kichwa chake mwenyewe, ambaye aliwaangukia watu wawili waadilifu na bora zaidi kuliko yeye, na kuwaua kwa upanga, ambaye baba yangu Daudi hakujua, yaani, Abneri mwana wa Neri, jemadari wa jeshi la Israeli, na Amasa mwana wa Yetheri, mkuu wa jeshi la Yuda.

33 Basi damu yao itarudi juu ya kichwa cha Yoabu, na juu ya kichwa cha wazao wake milele; lakini juu ya Daudi, na juu ya uzao wake, na juu ya nyumba yake, na juu ya kiti chake cha enzi, kutakuwa na amani ya milele kutoka kwa Bwana.

34 Basi Benaya mwana wa Yehoyada akapanda, akamwangukia, akamwua; akazikwa katika nyumba yake mwenyewe nyikani.

35 Mfalme akamweka Benaya mwana wa Yehoyada mahali pake juu ya jeshi; na Sadoki kuhani mfalme akamweka mahali pa Abiathari.

36 Mfalme akatuma watu kumwita Shimei, akamwambia, Ujijengee nyumba Yerusalemu, ukae huko, wala usitoke huko kwenda kokote.

37 Kwa maana itakuwa, siku utakapotoka, na kuvuka kijito cha Kidroni, utajua hakika ya kuwa utakufa hakika; damu yako itakuwa juu ya kichwa chako mwenyewe.

38 Shimei akamwambia mfalme, Neno hili ni jema; kama bwana wangu mfalme alivyosema, ndivyo nitakavyofanya mimi mtumishi wako. Naye Shimei akakaa Yerusalemu siku nyingi.

39 Ikawa mwisho wa miaka mitatu, watumishi wawili wa Shimei wakakimbia kwa Akishi mwana wa Maaka, mfalme wa Gathi. Wakamwambia Shimei, wakisema, Tazama, watumishi wako tuko Gathi.

40 Shimei akaondoka, akatandika punda wake, akaenda Gathi kwa Akishi, ili kuwatafuta watumishi wake; Shimei akaenda, akawaleta watumishi wake kutoka Gathi.

41 Sulemani akaambiwa ya kwamba Shimei ametoka Yerusalemu kwenda Gathi, na amerudi.

42 Ndipo mfalme akatuma watu kumwita Shimei, akamwambia, Je! nawe ukaniambia, Neno hili nililolisikia ni jema.

43 Mbona basi hukushika kiapo cha Bwana, na amri niliyokuagizia?

44 Mfalme akamwambia Shimei, Wewe wajua maovu yote ambayo moyo wako unayaona, uliyomtenda Daudi baba yangu; kwa hiyo Bwana atarudisha uovu wako juu ya kichwa chako mwenyewe;

45 Na mfalme Sulemani atabarikiwa, na kiti cha enzi cha Daudi kitaimarishwa mbele za Bwana milele.

46 Basi mfalme akamwamuru Benaya, mwana wa Yehoyada; ambayo ilitoka nje, ikamwangukia, hata akafa. Na ufalme ukaimarishwa mkononi mwa Sulemani.  

---

SURA YA 3

Sulemani amwoa binti Farao. Bwana akamtokea Sulemani huko Gibeoni, Sulemani akapata hekima, na mali, na heshima, Hukumu ya Sulemani kati ya makahaba wawili.

1 Wala Bwana hakupendezwa na Sulemani, kwa maana alifanya urafiki na Farao, mfalme wa Misri, akamwoa binti Farao, akamleta nyumbani mwa Daudi, hata alipokwisha kuijenga nyumba yake mwenyewe, na nyumba ya Bwana, na ukuta wa Yerusalemu pande zote. Naye Bwana akambariki Sulemani kwa ajili ya watu tu.

2 Watu wakatoa dhabihu katika mahali pa juu, kwa sababu haikujengwa nyumba kwa jina la Bwana, hata siku zile.

3 Na kwa kuwa Bwana alimbariki Sulemani alipokuwa akienenda katika sheria za Daudi baba yake, alianza kumpenda Bwana, akatoa dhabihu na kufukiza uvumba mahali pa juu, akaliitia jina la Bwana.

4 Mfalme akaenda Gibeoni ili kutoa dhabihu huko, kwa maana Gibeoni palikuwa mahali pa juu pa juu; naye Sulemani akatoa sadaka elfu za kuteketezwa juu ya madhabahu hiyo huko Gibeoni.

5 Bwana Mungu akamsikia Sulemani, akamtokea katika ndoto usiku, akasema, Omba utakalo nikupe.

6 Sulemani akasema, Umemtendea mtumishi wako Daudi, baba yangu, mambo makuu, sawasawa na fadhili zako, alipokwenda mbele zako katika kweli, na katika haki, na katika unyofu wa moyo pamoja nawe; nawe umemwekea fadhili hii kuu, hata umempa mwana wa kuketi katika kiti chake cha enzi leo.

7 Na sasa, Ee Bwana, Mungu wangu, umenitawaza mimi mtumishi wako kuwa mfalme, badala ya Daudi, baba yangu, juu ya watu wako.

8 Na sijui jinsi ya kuwaongoza, kwenda nje, au kuingia mbele yao, na mimi, mtumishi wako, ni kama mtoto mdogo, katikati ya watu wako uliowachagua, watu wengi wasioweza kuhesabiwa, wala kuhesabiwa kwa wingi.

9 Basi nipe mimi mtumishi wako moyo wa adili niwahukumu watu wako, nipate kupambanua mema na mabaya; kwa maana ni nani awezaye kuwahukumu watu wako hawa, watu walio wengi namna hii?

10 Neno hili likampendeza Bwana, ya kuwa Sulemani ameomba neno hili.

11 Mungu akamwambia, Kwa kuwa umeomba neno hili, wala hukujitakia maisha marefu; wala hukujitakia mali, wala hukutaka roho za adui zako; bali umejitakia ufahamu wa kupambanua hukumu;

12 Tazama, nimefanya sawasawa na neno lako; tazama, nimekupa moyo wa hekima na wa akili; hata hakufanywa mfalme juu ya Israeli kama wewe kabla yako, wala baada yako hatainuka mtu kama wewe.

13 Na pia nimekupa yale ambayo hukuyaomba, pamoja na mali na heshima; hata pasiwe na mtu katika wafalme kama wewe siku zako zote.

14 Nawe ukienda katika njia zangu, na kuzishika amri zangu, na amri zangu, basi, nitazifanya siku zako kuwa nyingi, wala hutaenenda katika uovu, kama alivyofanya Daudi baba yako.

15 Sulemani akaamka; na tazama, ni ndoto. Akafika Yerusalemu, akasimama mbele ya sanduku la agano la Bwana, akatoa sadaka za kuteketezwa, akatoa sadaka za amani, akawafanyia karamu watumishi wake wote.

16 Ndipo wanawake wawili, makahaba, wakamwendea mfalme, wakasimama mbele yake.

17 Mwanamke mmoja akasema, Ee bwana wangu, mimi na mwanamke huyu tunakaa katika nyumba moja; nami nikazaa mtoto pamoja naye nyumbani.

18 Ikawa siku ya tatu baada ya kujifungua kwangu, mwanamke huyu naye akazaa; na tulikuwa pamoja; hapakuwa na mgeni pamoja nasi nyumbani, ila sisi wawili tu ndani ya nyumba.

19 Na mtoto wa mwanamke huyu akafa usiku, kwa sababu alimfunika.

20 Akaamka usiku wa manane, akamchukua mwanangu kando yangu, mimi mjakazi wako nilipokuwa usingizini, akamlaza kifuani mwake, akamlaza mtoto wake aliyekufa kifuani pangu.

21 Nami nilipoamka asubuhi ili kumnyonyesha mtoto wangu, tazama, alikuwa amekufa; lakini nilipomwangalia asubuhi, tazama, hakuwa mwanangu niliyemzaa.

22 Yule mwanamke mwingine akasema, La; lakini mwanangu ndiye aliye hai, na mwanao ndiye aliyekufa. Na huyu akasema, La; lakini mtoto wako ndiye aliyekufa, na mwanangu ndiye aliye hai. Walisema hivi mbele ya mfalme.

23 Ndipo mfalme akasema, Huyu asemaye, Huyu ni mwanangu aliye hai, na mtoto wako ndiye aliyekufa; na mwingine akasema, La; lakini mwanao ndiye aliyekufa, na mwanangu ndiye aliye hai.

24 Mfalme akasema, Nileteeni upanga. Wakaleta upanga mbele ya mfalme.

25 Mfalme akasema, Mkate mtoto aliye hai vipande viwili, mpe huyu nusu, na huyu nusu.

26 Ndipo yule mwanamke ambaye mtoto aliye hai alikuwa akimwambia mfalme, kwa maana moyo wake ulimwonea huruma mwanawe, akasema, Ee bwana wangu, mpe huyo mtoto aliye hai, wala usimwue kamwe. Lakini yule mwingine akasema, Asiwe wangu wala wako, bali mgawanye.

27 Ndipo mfalme akajibu, akasema, Mpe huyo mtoto aliye hai, wala usimwue kamwe; yeye ndiye mama yake.

28 Israeli wote wakasikia hukumu ile mfalme aliyoihukumu; wakamwogopa mfalme; kwa maana waliona kwamba hekima ya Mungu ilikuwa ndani yake kufanya hukumu.  

---

SURA YA 4

Ufanisi na hekima ya Sulemani.

1 Basi mfalme Sulemani akawa mfalme juu ya Israeli wote.

2 Na hawa ndio wakuu aliokuwa nao; Azaria, mwana wa Sadoki, kuhani;

3 Elihorefu na Ahiya, wana wa Shisha, waandishi; Yehoshafati mwana wa Ahiludi, mwandishi.

4 Na Benaya, mwana wa Yehoyada, alikuwa juu ya jeshi; na Sadoki na Abiathari walikuwa makuhani;

5 Na Azaria mwana wa Nathani alikuwa juu ya maakida; na Zabudi, mwana wa Nathani, alikuwa akida, na rafiki wa mfalme;

6 Na Ahishari alikuwa juu ya nyumba; na Adoniramu mwana wa Abda alikuwa juu ya utozaji kodi.

7 Naye Sulemani alikuwa na maakida kumi na wawili juu ya Israeli yote, waliompa mfalme na nyumba yake chakula; kila mtu mwezi wake katika mwaka mmoja alitoa riziki.

8 Na haya ndiyo majina yao; mwana wa Huri, katika nchi ya vilima ya Efraimu;

9 mwana wa Dekari, katika Makasi, na Shaalbimu, na Beth-shemeshi, na Elon-beth-hanani;

10 mwana wa Hesedi, katika Arubothi; kwake Soko, na nchi yote ya Heferi;

11 mwana wa Abinadabu, katika eneo lote la Dori; ambaye alikuwa ameolewa na Tafathi, binti Sulemani;

12 Baana mwana wa Ahiludi; kwake Taanaki, na Megido, na Beth-sheani yote, iliyo karibu na Sartana, chini ya Yezreeli, toka Beth-sheani mpaka Abel-mehola, hata kufikilia Yokmeamu;

13 mwana wa Geberi, katika Ramoth-gileadi; yeye alikuwa na miji ya Yairi, mwana wa Manase, iliyo katika Gileadi; naye alikuwa na eneo la Argobu, lililoko Bashani, miji mikubwa sitini yenye kuta na makomeo ya shaba;

14 Ahinadabu, mwana wa Ido, alikuwa na Mahanaimu;

15 Ahimaasi alikuwa katika Naftali; naye akamwoa Basmathi, binti Sulemani;

16 Baana mwana wa Hushai alikuwa katika Asheri na Alothi;

17 Yehoshafati mwana wa Parua, katika Isakari;

18 Shimei mwana wa Ela, katika Benyamini;

19 Geberi mwana wa Uri alikuwa katika nchi ya Gileadi, katika nchi ya Sihoni mfalme wa Waamori, na Ogu mfalme wa Bashani; naye ndiye aliyekuwa ofisa pekee katika nchi.

20 Yuda na Israeli walikuwa wengi, kama mchanga ulio karibu na bahari kwa wingi, wakila, na kunywa, na kufurahi.

21 Sulemani akatawala juu ya falme zote, tangu Mto hata nchi ya Wafilisti, na hata mpaka wa Misri, watu wakaleta zawadi, na kumtumikia Sulemani siku zote za maisha yake.

22 Na chakula cha Sulemani cha siku moja kilikuwa kori thelathini za unga mwembamba, na kori sitini za unga.

23 ng'ombe kumi wanono, na ng'ombe ishirini wa malisho, na kondoo mia, pamoja na ayala, na paa, na kulungu, na ndege wanono.

24 Kwa maana alikuwa na mamlaka juu ya nchi yote ng’ambo ya Mto, tokea Tifsa mpaka Aza, juu ya wafalme wote ng’ambo ya Mto; naye alikuwa na amani pande zote pande zote.

25 Yuda na Israeli wakakaa salama, kila mtu chini ya mzabibu wake na chini ya mtini wake, tangu Dani mpaka Beer-sheba, siku zote za Sulemani.

26 Sulemani alikuwa na mazizi ya farasi arobaini elfu kwa magari yake, na wapanda farasi kumi na mbili elfu.

27 Na maakida hao wakampa mfalme Sulemani chakula, na wote walioijia meza ya mfalme Sulemani, kila mtu kwa mwezi wake; hawakukosa chochote.

28 Vile vile shayiri na nyasi kwa farasi na wapanda farasi wakaleta mpaka mahali walipokuwa maofisa, kila mtu kama alivyoagizwa.

29 Mungu akampa Sulemani hekima na ufahamu mwingi sana, na ukunjufu wa moyo, kama mchanga ulioko ufuoni mwa bahari.

30 Na hekima ya Sulemani ikapita hekima ya wana wote wa nchi ya mashariki, na hekima yote ya Misri.

31 Kwa maana alikuwa na hekima kuliko watu wote, kuliko Ethani, Mwezra, na Hemani, na Kalkoli, na Darda, wana wa Maholi; na sifa zake zikaenea katika mataifa yote yaliyozunguka.

32 Akanena mithali elfu tatu; na nyimbo zake zilikuwa elfu na tano.

33 Akanena habari za miti, tangu mwerezi ulio katika Lebanoni hata hisopo umeao ukutani; pia alinena habari za wanyama, na ndege, na vitambaavyo, na samaki.

34 Wakaja kutoka katika mataifa yote ili kusikia hekima ya Sulemani, kutoka kwa wafalme wote wa dunia, waliosikia juu ya hekima yake.  

---

SURA YA 5

Hiramu akamsifu Mungu kwa ajili ya Sulemani, akamtengenezea mbao kwa ajili ya hekalu, Na hesabu ya mafundi wa Sulemani.

1 Hiramu, mfalme wa Tiro, akatuma watumishi wake kwa Sulemani; kwani alikuwa amesikia kwamba wamemtia mafuta awe mfalme mahali pa baba yake; kwa maana Hiramu alikuwa akimpenda Daudi siku zote.

2 Sulemani akatuma watu kwa Hiramu, kusema,

3 Unajua jinsi Daudi, baba yangu, asivyoweza kujenga nyumba kwa jina la Bwana, Mungu wake, kwa ajili ya vita vilivyomzunguka pande zote, hata Bwana akawaweka chini ya nyayo za miguu yake.

4 Lakini sasa Bwana, Mungu wangu, amenipa raha pande zote, hata hakuna adui wala tukio baya.

5 Na tazama, ninakusudia kujenga nyumba kwa jina la Bwana, Mungu wangu, kama Bwana alivyomwambia Daudi baba yangu, akisema, Mwana wako, nitakayemweka katika kiti chako cha enzi mahali pako, ndiye atakayejenga nyumba kwa jina langu.

6 Basi sasa, amuru kwamba wakanichote miti ya mierezi kutoka Lebanoni; na watumishi wangu watakuwa pamoja na watumishi wako; nami nitakupa wewe ujira kwa watumishi wako, sawasawa na yote utakayoweka; kwa maana unajua kwamba hakuna miongoni mwetu awezaye kukata miti kama Wasidoni.

7 Ikawa, Hiramu aliposikia maneno ya Sulemani, alifurahi sana, akasema, Na ahimidiwe Bwana leo, ambaye amempa Daudi mwana mwenye hekima juu ya watu hawa walio wengi.

8 Hiramu akatuma watu kwa Sulemani, kusema, Nimeyafikiri hayo uliyonipelekea; nami nitafanya mapenzi yako yote katika habari ya miti ya mierezi, na miti ya miberoshi.

9 Watumishi wangu watazishusha kutoka Lebanoni mpaka baharini; nami nitawavusha baharini na kuelea mpaka mahali utakaponiagiza, nami nitawatoa huko, nawe utawapokea; nawe utatimiza mapenzi yangu kwa kuwapa watu wa nyumbani mwangu chakula.

10 Basi Hiramu akampa Sulemani miti ya mierezi na miberoshi kama alivyotamani.

11 Sulemani akampa Hiramu kori ishirini elfu za ngano kuwa chakula cha watu wa nyumbani mwake, na kori ishirini za mafuta safi; ndivyo Sulemani alivyompa Hiramu mwaka baada ya mwaka.

12 Bwana akampa Sulemani hekima, kama alivyomwahidi; kukawa na amani kati ya Hiramu na Sulemani; wakafanya mapatano pamoja.

13 Mfalme Sulemani akaweka watu wa kuandikishwa kutoka katika Israeli wote; na ushuru ulikuwa watu thelathini elfu.

14 Akawatuma Lebanoni, elfu kumi kwa zamu kwa mwezi; mwezi mmoja walikuwa katika Lebanoni, na miezi miwili nyumbani; na Adoniramu alikuwa juu ya utumishi.

15 Sulemani alikuwa na wachukuaji mizigo sabini elfu, na wachongaji milima themanini elfu;

16 zaidi ya hao wakuu wa maakida wake Sulemani, waliokuwa juu ya kazi, elfu tatu na mia tatu, wasimamizi wa watu waliofanya kazi hiyo.

17 Mfalme akaamuru, nao wakaleta mawe makubwa, mawe ya thamani, na mawe ya kuchongwa ili kuweka msingi wa nyumba.

18 Na wajenzi wa Sulemani na wajenzi wa Hiramu wakavichonga, na hao wapaja-mawe; kwa hiyo wakatayarisha mbao na mawe ya kujenga nyumba.  

---

SURA YA 6

Kujengwa kwa hekalu - ahadi ya Mungu kwa hilo - Wakati wa kulijenga.

1 Ikawa katika mwaka wa mia nne na themanini baada ya wana wa Israeli kutoka katika nchi ya Misri, katika mwaka wa nne wa kumiliki kwake Sulemani juu ya Israeli, katika mwezi wa Zifu, ndio mwezi wa pili, alianza kuijenga nyumba ya Bwana.

2 Na nyumba ambayo mfalme Sulemani alimjengea Bwana, urefu wake ulikuwa dhiraa sitini, na upana wake mikono ishirini, kwenda juu kwake mikono thelathini.

3 Na ukumbi mbele ya hekalu la nyumba, urefu wake ulikuwa dhiraa ishirini, kwa kadiri ya upana wa nyumba; na upana wake dhiraa kumi mbele ya nyumba.

4 Na kwa ajili ya nyumba hiyo akaifanyia madirisha ya taa nyembamba.

5 Na katika ukuta wa nyumba akajenga vyumba pande zote, katika kuta za nyumba pande zote, za hekalu na za chumba cha ndani; akafanya vyumba pande zote.

6 Chumba cha chini kilikuwa upana wake dhiraa tano, na chumba cha kati kilikuwa upana wake dhiraa sita, na chumba cha tatu upana wake dhiraa saba; kwa maana nje ya ukuta wa nyumba alifanya mahali pa kuwekea pembamba kuzunguka pande zote, ili boriti zisifungiwe katika kuta za nyumba.

7 Na hiyo nyumba, ilipokuwa ikijengwa, ilijengwa kwa mawe yaliyotengenezwa tayari kabla ya kuletwa; hata nyundo, wala shoka, wala chombo cho chote cha chuma haikusikika ndani ya nyumba, ilipokuwa ikijengwa.

8 Mlango wa chumba cha katikati ulikuwa katika upande wa kuume wa nyumba; nao wakapanda kwa ngazi zinazopinda katika chumba cha kati, na kutoka kile cha kati kwenda katika kile cha tatu.

9 Basi akaijenga nyumba, akaimaliza; na kuifunika nyumba kwa boriti na mbao za mierezi.

10 Kisha akajenga vyumba juu ya nyumba yote, urefu wa dhiraa tano; nao wakaiweka juu ya nyumba kwa mbao za mierezi.

11 Neno la Bwana likamjia Sulemani, kusema,

12 katika habari ya nyumba hii unayoijenga, ikiwa utakwenda katika amri zangu, na kuzifanya hukumu zangu, na kuyashika maagizo yangu yote kwa kwenda ndani yao; ndipo nitakapolitimiza neno langu kwako, nililomwambia Daudi baba yako;

13 Nami nitakaa kati ya wana wa Israeli, wala sitawaacha watu wangu Israeli.

14 Basi Sulemani akaijenga nyumba, akaimaliza.

15 Akazijenga kuta za nyumba ndani kwa mbao za mierezi, sakafu ya nyumba na kuta za dari; akazifunika ndani kwa mbao, na sakafu ya nyumba akaifunika kwa mbao za miberoshi.

16 Akajenga dhiraa ishirini pande za nyuma za nyumba, sakafu hata kuta kwa mbao za mwerezi; akazijengea ndani, yaani, chumba cha ndani, yaani, patakatifu pa patakatifu.

17 Na ile nyumba, yaani, hekalu lililo mbele yake, ilikuwa na urefu wa mikono arobaini.

18 Na mwerezi wa ndani wa nyumba ulikuwa umechongwa kwa matovu na maua yaliyofunuka; yote yalikuwa mierezi; hakukuwa na jiwe lililoonekana.

19 Akaweka tayari chumba cha ndani ndani ya nyumba, ili kuliweka humo sanduku la agano la Bwana.

20 Na chumba cha ndani kilikuwa katika sehemu ya mbele, urefu wake dhiraa ishirini, na upana wake dhiraa ishirini, na kwenda juu kwake dhiraa ishirini; akaifunika dhahabu safi; na hivyo kuifunika madhabahu ya mierezi.

21 Basi Sulemani akaifunika nyumba ndani kwa dhahabu safi; akaigawanya mikufu ya dhahabu mbele ya chumba cha ndani; naye akaifunika dhahabu.

22 Na nyumba yote akaifunika kwa dhahabu, hata nyumba yote ilipomalizika; na madhabahu yote iliyokuwa karibu na chumba cha ndani akaifunika kwa dhahabu.

23 Na ndani ya chumba cha ndani akafanya makerubi mawili ya mzeituni, kila moja mikono kumi kwenda juu.

24 Bawa moja la kerubi lilikuwa mikono mitano, na bawa la pili la kerubi lilikuwa mikono mitano; kutoka mwisho wa bawa moja mpaka mwisho wa bawa lingine mikono kumi.

25 Na kerubi la pili lilikuwa mikono kumi; makerubi wote wawili walikuwa na kipimo kimoja na ukubwa mmoja.

26 Kerubi mmoja urefu wake ulikuwa mikono kumi, na kerubi mwingine ndivyo pia.

27 Akayaweka hayo makerubi ndani ya nyumba ya ndani; nao wakanyosha mabawa ya makerubi, hata bawa la kerubi moja likaufikia ukuta mmoja, na bawa la kerubi la pili likaugusa ukuta wa pili; na mabawa yao yaligusana katikati ya nyumba.

28 Kisha akafunika makerubi kwa dhahabu.

29 Akachonga kuta zote za nyumba pande zote kwa michoro ya makerubi, na mitende, na maua yaliyochanua, ndani na nje.

30 Na sakafu ya nyumba akaifunika kwa dhahabu ndani na nje.

31 Na kwa maingilio ya chumba cha ndani akafanya milango ya mzeituni; kizingiti cha juu na nguzo zilikuwa sehemu ya tano ya ukuta.

32 Na ile milango miwili ilikuwa ya mzeituni; akachonga juu yake nakshi za makerubi, na mitende, na maua yaliyofunuka; akazifunika dhahabu, akatandaza dhahabu juu ya makerubi, na juu ya mitende.

33 Vivyo hivyo akaifanyia mlango wa hekalu miimo ya mizeituni, robo ya ukuta.

34 Na ile milango miwili ilikuwa ya miberoshi; vibao viwili vya mlango mmoja vilikuwa vinakunjwa, na vibao viwili vya mlango wa pili vilikuwa vinakunjwa.

35 Akachonga juu yake makerubi, na mitende, na maua yaliyofunuka; akazifunika kwa dhahabu iliyowekwa juu ya kazi ya kuchonga.

36 Akajenga ua wa ndani kwa safu tatu za mawe ya kuchongwa, na safu moja ya mihimili ya mierezi.

37 Katika mwaka wa nne msingi wa nyumba ya Bwana uliwekwa, katika mwezi wa Zifu;

38 Na katika mwaka wa kumi na moja, katika mwezi wa Buli, ambao ni mwezi wa nane, nyumba ikamalizika katika sehemu zake zote, na muundo wake wote. Ndivyo alivyoijenga kwa miaka saba.  

---

SURA YA 7

Nyumba ya Sulemani, Nyumba ya Lebanoni, Baraza la hukumu, Bahari ya kusubu.

1 Lakini Sulemani alikuwa akiijenga nyumba yake mwenyewe muda wa miaka kumi na mitatu, akaimaliza nyumba yake yote.

2 Tena alijenga nyumba ya msitu wa Lebanoni; urefu wake ulikuwa dhiraa mia, na upana wake dhiraa hamsini, na kwenda juu kwake mikono thelathini, juu ya safu nne za nguzo za mierezi, na mihimili ya mierezi juu ya nguzo.

3 Nayo ilifunikwa kwa mwerezi juu ya zile boriti zilizokuwa juu ya nguzo arobaini na tano, kumi na tano kwa safu moja.

4 Kulikuwa na madirisha katika safu tatu, na mwanga ulikabili mwanga katika safu tatu.

5 Na milango yote na miimo ilikuwa ya mraba, yenye madirisha; na nuru ilikuwa juu ya nuru katika safu tatu.

6 Kisha akafanya ukumbi wa nguzo; urefu wake ulikuwa dhiraa hamsini, na upana wake dhiraa thelathini; na ukumbi ulikuwa mbele yao; na zile nguzo nyingine na ile boriti nene ilikuwa mbele yake.

7 Kisha akafanya ukumbi wa kiti cha enzi, pahali pa kuhukumu, naam, ukumbi wa hukumu; nayo ilifunikwa kwa mierezi kutoka upande mmoja wa sakafu hadi upande mwingine.

8 Na nyumba yake aliyokuwa akiishi ilikuwa na ua mwingine ndani ya ukumbi, ambao ulikuwa wa kazi kama hiyo. Naye Sulemani akamjengea nyumba binti Farao, ambaye alikuwa amemwoa, sawa na ukumbi wake.

9 Hizi zote zilikuwa za mawe ya thamani, sawasawa na kipimo cha mawe ya kuchongwa, yaliyokatwa kwa misumeno, ndani na nje, toka msingi hata juu ya ukuta, na nje hata ule ua mkubwa.

10 Na msingi ulikuwa wa mawe ya thamani, mawe makubwa, mawe ya mikono kumi, na mawe ya mikono minane.

11 Na juu kulikuwa na mawe ya thamani, kulingana na vipimo vya mawe ya kuchongwa, na mierezi.

12 Na ua ule mkubwa uliozunguka pande zote ulikuwa na safu tatu za mawe ya kuchongwa, na safu moja ya mihimili ya mierezi, kwa ua wa ndani wa nyumba ya Bwana, na kwa ukumbi wa nyumba.

13 Mfalme Sulemani akatuma watu kumleta Hiramu kutoka Tiro.

14 Naye alikuwa mwana wa mjane wa kabila ya Naftali, na babaye alikuwa mtu wa Tiro, mfua shaba; naye alikuwa amejaa hekima, na akili, na mstadi wa kufanya kazi zote za shaba. Akaja kwa mfalme Sulemani, akaifanya kazi yake yote.

15 Akasubu nguzo mbili za shaba, urefu wake kila dhiraa kumi na minane; na uzi wa dhiraa kumi na mbili ulizunguka kila mojawapo.

16 Kisha akafanya taji mbili za shaba iliyoyeyushwa, ili kuwekwa juu ya vilele vya nguzo; urefu wa taji moja ulikuwa dhiraa tano, na urefu wa taji ya pili ulikuwa dhiraa tano;

17 na nyavu za kazi ya mshipa, na masongo ya kazi ya mkufu, kwa ajili ya taji zilizokuwa juu ya nguzo; saba kwa taji moja, na saba kwa taji la pili.

18 Kisha akazifanya zile nguzo, na safu mbili kuuzunguka wavu mmoja, ili kuzifunika hizo taji zilizokuwa juu, kwa makomamanga; na ndivyo alivyofanya kwa sura nyingine.

19 Na taji zilizokuwa juu ya nguzo ukumbini zilikuwa za kazi ya yungi, mikono minne.

20 Na vile taji juu ya nguzo mbili zilikuwa na makomamanga juu, kulielekea tumbo lililo karibu na huo wavu; na makomamanga yalikuwa mia mbili kwa safu kuizunguka taji ya pili.

21 Kisha akazisimamisha nguzo katika ukumbi wa hekalu; akaisimamisha nguzo ya kuume, akaiita jina lake Yakini; akaisimamisha nguzo ya kushoto, akaiita jina lake Boazi.

22 Na juu ya nguzo hizo palikuwa na kazi ya yungi; ndivyo kazi ya nguzo ikamalizika.

23 Kisha akafanya bahari ya kusubu, dhiraa kumi toka ukingo huu hata ukingo huu; pande zote, na urefu wake ulikuwa dhiraa tano; na uzi wa mikono thelathini kuizunguka pande zote.

24 Na chini ya ukingo wake palikuwa na mafundo yakiizunguka, kumi katika dhiraa moja, yakiizunguka bahari; hayo mafundo yalifanywa safu mbili wakati ya kusubu.

25 Ilisimama juu ya ng'ombe kumi na wawili, watatu wakitazama kaskazini, na watatu wakitazama magharibi, na watatu wakitazama kusini, na watatu wakitazama mashariki; na bahari iliwekwa juu yao, na sehemu zao za nyuma zote zilikuwa ndani.

26 Unene wake ulikuwa ukingo wa kipuli cha mkono, na ukingo wake ulikuwa umeumbwa kama ukingo wa kikombe, na maua ya yungi; kilikuwa na bathi elfu mbili.

27 Akafanya matako kumi ya shaba; urefu wa tako moja ulikuwa dhiraa nne, na upana wake dhiraa nne, na kwenda juu kwake dhiraa tatu.

28 Na kazi ya matako ilikuwa hivi; zilikuwa na mipaka, na papi zilikuwa kati ya vipandio;

29 Na juu ya papi zilizokuwa kati ya vipandio walikuwako simba, na ng'ombe, na makerubi; na juu ya vipandio palikuwa na tako juu; na chini ya simba na ng'ombe palikuwa na mabaki ya kazi nyembamba.

30 Na kila tako lilikuwa na magurudumu manne ya shaba, na bamba za shaba; na pembe zake nne zilikuwa na mataruma; chini ya birika palikuwa na vibandiko vya kusubu, kando ya kila nyongeza.

31 Na mdomo wake ndani ya taji na juu yake ulikuwa dhiraa moja; lakini kinywa chake kilikuwa cha mviringo, sawasawa na kazi ya tako, dhiraa moja na nusu; na pia juu ya mdomo wake kulikuwa na michoro pamoja na papi zake, za mraba, zisizo za mviringo.

32 Na chini ya papi kulikuwa na magurudumu manne; na ekseli za magurudumu ziliunganishwa na tako; na urefu wa gurudumu moja ulikuwa dhiraa moja na nusu.

33 Na kazi ya magurudumu ilikuwa kama kazi ya gurudumu la gari; viakio vyao, na nafu zao, na visu vyao, na shoka zao, vyote vilikuwa vimeyeyushwa.

34 Na palikuwa na mataruma manne katika pembe nne za tako moja; na sehemu za chini zilikuwa za msingi wenyewe.

35 Na juu ya tako palikuwa na duara, kwenda juu kwake nusu dhiraa; na juu ya tako vipandio vyake na ukingo wake vilikuwa vya kitu kimoja nacho.

36 Kwa maana juu ya bamba za vipango vyake, na juu ya papi zake, alichora makerubi, na simba, na mitende, kwa kadiri ya kila kimoja, na viambato kuzunguka pande zote.

37 Vivyo hivyo akayafanya yale matako kumi; vyote vilikuwa na muundo mmoja, na kipimo kimoja, na ukubwa mmoja.

38 Kisha akafanya birika kumi za shaba; birika moja lilikuwa na bathi arobaini; na kila birika lilikuwa dhiraa nne; na birika moja juu ya kila tako kati ya vile matako kumi.

39 Akaweka matako matano upande wa kuume wa nyumba, na matano upande wa kushoto wa nyumba; akaiweka ile bahari upande wa kuume wa nyumba kuelekea mashariki, kuelekea kusini.

40 Hiramu akafanya birika, na majembe, na mabakuli. Basi Hiramu akamaliza kufanya kazi yote aliyomfanyia mfalme Sulemani kwa ajili ya nyumba ya Bwana.

41 zile nguzo mbili, na mabakuli mawili ya taji, zilizokuwa juu ya hizo nguzo mbili; na nyavu mbili za kufunika vile vibakuli viwili vya taji, vilivyokuwa juu ya nguzo;

42 na makomamanga mia nne kwa nyavu mbili, safu mbili za makomamanga kwa wavu mmoja, kuzifunika zile bakuli mbili za taji zilizokuwa juu ya nguzo;

43 na yale matako kumi, na birika kumi juu ya matako;

44 na bahari moja, na ng'ombe kumi na wawili chini ya ile bahari;

45 na masufuria, na majembe, na mabakuli; na vyombo hivi vyote, ambavyo Hiramu alimfanyia mfalme Sulemani kwa ajili ya nyumba ya Bwana, vilikuwa vya shaba iliyong’aa.

46 Mfalme alivisubu katika uwanda wa Yordani, katika udongo wa udongo kati ya Sukothi na Sarthani.

47 Sulemani akaviacha vyombo vyote bila kupimwa, kwa kuwa vilikuwa vingi sana; wala uzito wa ile shaba haukuonekana.

48 Sulemani akafanya vyombo vyote vilivyokuwa vya nyumba ya Bwana; madhabahu ya dhahabu, na meza ya dhahabu, ambayo juu yake ilikuwa mikate ya wonyesho.

49 na vinara vya dhahabu safi, vitano upande wa kuume, na vitano upande wa kushoto, mbele ya chumba cha ndani, pamoja na maua, na zile taa, na makoleo ya dhahabu.

50 na mabakuli, na mikasi, na mabakuli, na miiko, na vyetezo, vya dhahabu safi; na bawaba za dhahabu, za milango ya nyumba ya ndani, patakatifu pa patakatifu, na za milango ya nyumba, yaani, ya hekalu.

51 Hivyo ikamalizika kazi yote ambayo mfalme Sulemani aliifanya kwa ajili ya nyumba ya Yehova. Sulemani akavileta vile vitu alivyoviweka wakfu Daudi babaye; hata fedha, na dhahabu, na vyombo, akaviweka katika hazina za nyumba ya Bwana.  

---

SURA YA 8

Kuwekwa wakfu kwa hekalu—baraka, sala na dhabihu ya Sulemani.

1 Ndipo Sulemani akawakusanya wazee wa Israeli, na wakuu wote wa kabila, wakuu wa mbari za baba za wana wa Israeli, kwa mfalme Sulemani huko Yerusalemu, ili walipandishe sanduku la agano la Bwana kutoka katika mji wa Daudi, ndio Sayuni.

2 Na watu wote wa Israeli wakakusanyika mbele ya mfalme Sulemani katika sikukuu katika mwezi wa Ethanimu, ndio mwezi wa saba.

3 Basi wazee wote wa Israeli wakaja, nao makuhani wakalichukua lile sanduku.

4 Wakalipandisha sanduku la Bwana, na hema ya kukutania, na vyombo vitakatifu vyote vilivyokuwa ndani ya hema;

5 Mfalme Sulemani, na kusanyiko lote la Israeli waliokutanika kwake, ambapo pamoja naye mbele ya sanduku, wakitoa dhabihu za kondoo na ng’ombe wasioweza kuhesabiwa wala kuhesabiwa kwa ajili ya wingi.

6 Makuhani wakalileta sanduku la agano la Mwenyezi-Mungu mahali pake, ndani ya chumba cha ndani cha nyumba, mahali patakatifu sana, chini ya mbawa za makerubi.

7 Kwa maana makerubi yaliyanyosha mabawa yao mawili juu ya mahali pa sanduku, na makerubi yakalifunika sanduku na miti yake juu.

8 Na hiyo miti iliinyoosha, hata ncha za hiyo miti zilionekana katika patakatifu mbele ya chumba cha ndani, wala hazikuonekana nje; na wako huko hata leo.

9 Hapakuwa na kitu ndani ya sanduku, ila zile mbao mbili za mawe, ambazo Musa aliziweka humo huko Horebu, hapo Bwana alipofanya agano na wana wa Israeli, walipotoka katika nchi ya Misri.

10 Ikawa makuhani walipotoka katika patakatifu, lile wingu likaijaza nyumba ya Bwana.

11 hata makuhani hawakuweza kusimama ili kufanya huduma kwa sababu ya lile wingu; kwa maana utukufu wa Bwana ulikuwa umeijaza nyumba ya Bwana.

12 Ndipo Sulemani akasema, Bwana alisema ya kwamba atakaa katika giza nene.

13 Hakika nimekujengea nyumba ya kukaa, mahali pa kudumu pa kukaa milele.

14 Mfalme akageuza uso wake, akawabarikia mkutano wote wa Israeli; na mkutano wote wa Israeli wakasimama;

15 Akasema, Na ahimidiwe Bwana, Mungu wa Israeli, aliyenena kwa kinywa chake na Daudi baba yangu, na kulitimiza kwa mkono wake, akisema,

16 Tangu siku ile nilipowatoa watu wangu Israeli katika Misri, sikuchagua mji wowote katika kabila zote za Israeli ili kujenga nyumba, ili jina langu liwe ndani yake; lakini nilimchagua Daudi awe juu ya watu wangu Israeli.

17 Na ilikuwa moyoni mwa Daudi baba yangu kujenga nyumba kwa jina la Bwana, Mungu wa Israeli.

18 Bwana akamwambia Daudi baba yangu, Kwa kuwa ilikuwa ni moyoni mwako kujenga nyumba kwa jina langu, ulifanya vema kwa kuwa ilikuwa ni moyoni mwako.

19 Walakini hutajenga nyumba hiyo; lakini mwanao atakayetoka katika viuno vyako, ndiye atakayejenga nyumba kwa jina langu.

20 Na Bwana amelitimiza neno lake alilolinena, nami nimesimama mahali pa Daudi baba yangu, na kuketi katika kiti cha enzi cha Israeli, kama Bwana alivyoahidi, nami nimejenga nyumba kwa jina la Bwana, Mungu wa Israeli.

21 Na huko nimeweka mahali kwa ajili ya sanduku, ndani yake mna agano la Bwana, alilofanya na baba zetu, hapo alipowatoa katika nchi ya Misri.

22 Sulemani akasimama mbele ya madhabahu ya Bwana, machoni pa mkutano wote wa Israeli, akainyosha mikono yake mbinguni;

23 Akasema, Ee Bwana, Mungu wa Israeli, hakuna Mungu kama wewe, mbinguni juu, wala chini duniani, uwashikaye agano na rehema watumishi wako waendao mbele zako kwa moyo wao wote;

24 ambaye umemlinda mtumishi wako Daudi, baba yangu, kama ulivyomwahidi; nawe ulisema kwa kinywa chako, na kulitimiza kwa mkono wako, kama hivi leo.

25 Basi sasa, Ee Bwana, Mungu wa Israeli, umtimizie mtumishi wako Daudi, baba yangu, kama ulivyomwahidi, ukisema, Hutakosa kuwa na mtu machoni pangu wa kuketi katika kiti cha enzi cha Israeli; ili watoto wako waangalie njia zao, ili waende mbele zangu kama wewe ulivyokwenda mbele zangu.

26 Na sasa, Ee Mungu wa Israeli, nakusihi, neno lako ulilomwambia mtumishi wako Daudi, baba yangu, litimie.

27 Je! kweli Mungu atakaa juu ya nchi? tazama, mbingu na mbingu za mbingu hazikutoshi; si zaidi nyumba hii niliyoijenga?

28 Lakini uyaangalie maombi ya mtumwa wako, na dua yake, Ee Bwana, Mungu wangu, usikie kilio na maombi ambayo mtumishi wako ninaomba mbele yako leo;

29 macho yako yafumbuke kuielekea nyumba hii usiku na mchana, mahali pale uliposema, Jina langu litakuwa hapo; ili usikie maombi ambayo mtumishi wako ataomba kuelekea mahali hapa.

30 Uisikie dua ya mtumwa wako, na ya watu wako Israeli, watakapoomba wakikabili mahali hapa; nawe usikie huko mbinguni, makao yako; na ukisikia, samehe.

31 Mtu akimkosa mwenziwe, na kuwekwa kiapo juu yake ili kuapishwa, kisha akaapa mbele ya madhabahu yako katika nyumba hii;

32 basi usikie huko mbinguni, ukafanye, ukawahukumu watumishi wako, ukimhukumu mtu mwovu, na kuleta njia yake juu ya kichwa chake; na kumhesabia haki mwenye haki, na kumpa sawasawa na haki yake.

33 Watu wako Israeli watakapopigwa mbele ya adui, kwa sababu wamekutenda dhambi, nao wakirudi kwako, na kulikiri jina lako, na kuomba, na kukusihi katika nyumba hii;

34 basi, usikie huko mbinguni, ukaisamehe dhambi ya watu wako Israeli, na kuwarudisha katika nchi uliyowapa baba zao.

35 Mbingu zitakapofungwa, hakuna mvua kwa sababu wamekutenda dhambi; wakiomba wakikabili mahali hapa, na kulikiri jina lako, na kuziacha dhambi zao, hapo uwatesapo;

36 basi, usikie huko mbinguni, na uisamehe dhambi ya watumishi wako, na ya watu wako Israeli, kwa kuwafundisha njia njema iwapasayo kuifuata, ukanyeshee mvua juu ya nchi yako, uliyowapa watu wako kuwa urithi.

37 Kukiwa na njaa katika nchi, kukiwa na tauni, ukame, ukungu, nzige, au madumavu; adui zao wakiwazingira katika nchi ya miji yao; pigo lo lote, ugonjwa wo wote uliopo;

38 Sala na dua yo yote, mtu awaye yote, au na watu wako wote Israeli, atakayeijua kila mtu pigo la moyo wake, na kuinyosha mikono yake kuielekea nyumba hii;

39 basi, usikie huko mbinguni, makao yako, ukasamehe, ukatende, ukampe kila mtu sawasawa na njia zake, ambaye moyo wake waujua; (maana wewe peke yako ndiwe uijuaye mioyo ya wanadamu wote;)

40 ili wakuche wewe siku zote watakazoishi katika nchi uliyowapa baba zetu.

41 Tena katika habari ya mgeni, asiyekuwa mmoja wa watu wako Israeli, bali atokaye nchi ya mbali kwa ajili ya jina lako;

42 (Kwa maana watasikia habari za jina lako kuu, na za mkono wako wenye nguvu, na za mkono wako ulionyoshwa;) atakapokuja na kuomba kuielekea nyumba hii;

43 Sikia huko mbinguni, makao yako, ukafanye sawasawa na yote atakayokuomba huyo mgeni; ili mataifa yote ya dunia walijue jina lako, wakuogope, kama watu wako Israeli; wapate kujua ya kuwa nyumba hii niliyoijenga inaitwa kwa jina lako.

44 Watu wako wakitoka kwenda vitani kupigana na adui zao, popote utakapowatuma, na kumwomba Bwana kuuelekea mji uliouchagua, na kuielekea nyumba niliyoijenga kwa jina lako;

45 Basi uyasikie huko mbinguni maombi yao na dua yao, ukawasimamie.

46 Wakikutenda dhambi, (maana hakuna mtu asiyetenda dhambi), nawe ukawakasirikia, na kuwatia mikononi mwa adui, hata wakawachukua mateka mpaka nchi ya adui, iliyo mbali au iliyo karibu;

47 Lakini wakijitafakari katika nchi ambayo walichukuliwa mateka, na kutubu, na kukusihi katika nchi ya hao waliowachukua mateka, wakisema, Tumetenda dhambi, na kufanya upotovu, tumetenda uovu;

48 Basi warudi kwako kwa mioyo yao yote, na kwa roho yao yote, katika nchi ya adui zao, waliowapeleka uhamishoni, na kukuomba wakiielekea nchi yao, uliyowapa baba zao, mji uliouchagua, na nyumba niliyoijenga kwa jina lako;

49 basi, uyasikie maombi yao na dua yao mbinguni, makao yako, ukaitetee;

50 Uwasamehe watu wako waliokutenda dhambi, na makosa yao yote waliyokosa juu yako, ukawape rehema mbele ya hao waliowachukua mateka, wapate kuwahurumia;

51 Kwa maana hao ni watu wako, na urithi wako, uliowatoa katika nchi ya Misri, kutoka kati ya tanuru ya chuma;

52 macho yako yapate kuyaelekea dua ya mtumwa wako, na dua ya watu wako Israeli, uwasikilize katika kila watakalolilia kwako.

53 Kwa maana uliwatenga na watu wa mataifa yote ya dunia, wawe urithi wako, kama ulivyonena kwa mkono wa Musa mtumishi wako, ulipowatoa baba zetu kutoka Misri, Ee Bwana MUNGU.

54 Ikawa, Sulemani alipokwisha kumwomba Bwana sala hii yote na dua, alisimama kutoka mbele ya madhabahu ya Bwana, kutoka katika kupiga magoti yake, na mikono yake imeinuliwa mbinguni.

55 Akasimama, akawabariki mkutano wote wa Israeli kwa sauti kuu, akisema,

56 Na ahimidiwe Bwana, ambaye amewastarehesha watu wake Israeli, sawasawa na yote aliyoahidi; halikukosa kutimia hata neno moja katika ahadi zake zote njema, alizoahidi kwa mkono wa Musa mtumishi wake.

57 Bwana, Mungu wetu, na awe pamoja nasi, kama alivyokuwa pamoja na baba zetu; asituache, wala asituache;

58 ili apate kuelekeza mioyo yetu kwake, tuenende katika njia zake zote, na kushika amri zake, na sheria zake, na hukumu zake, alizowaamuru baba zetu.

59 Na maneno yangu haya, ambayo nimeomba dua kwayo mbele za Bwana, na yawe karibu na Bwana, Mungu wetu, mchana na usiku, ili amtetee mtumishi wake, na watu wake Israeli nyakati zote, kama jambo litakalotaka;

60 Ili watu wote wa dunia wapate kujua kwamba Bwana ndiye Mungu, na kwamba hakuna mwingine.

61 Moyo wako na uwe mkamilifu kwa Bwana, Mungu wetu, kuenenda katika amri zake, na kushika amri zake, kama hivi leo.

62 Mfalme, na Israeli wote pamoja naye, wakatoa dhabihu mbele za Bwana.

63 Sulemani akatoa dhabihu za sadaka za amani, akamtolea Bwana, ng'ombe ishirini na mbili elfu, na kondoo mia na ishirini elfu. Basi mfalme na wana wa Israeli wote walifanya wakfu nyumba ya Bwana.

64 Siku iyo hiyo mfalme akaitakasa sehemu ya kati ya ua uliokuwa mbele ya nyumba ya Bwana; maana huko ndiko alikotoa sadaka za kuteketezwa, na sadaka ya unga, na mafuta ya sadaka za amani; kwa sababu hiyo madhabahu ya shaba iliyokuwako mbele za Bwana ilikuwa ndogo, isingeweza kuzipokea sadaka za kuteketezwa, na sadaka za unga, na mafuta ya sadaka za amani.

65 Wakati huo Sulemani akafanya karamu, na Israeli wote pamoja naye, kusanyiko kubwa, toka mahali pa kuingilia Hamathi mpaka mto wa Misri, mbele za Bwana, Mungu wetu, siku saba na siku saba, yaani, siku kumi na nne.

66 Siku ya nane akawaaga watu; wakamhimidi mfalme, wakaenda hemani mwao wakiwa na furaha na furaha mioyoni mwao kwa ajili ya wema wote ambao Bwana alikuwa amemtendea Daudi mtumishi wake na Israeli watu wake.  

---

SURA YA 9

Agano la Mungu na Sulemani - Mataifa walikuwa watumwa wake, Waisraeli watumwa wenye kuheshimika - Binti Farao alihamia nyumbani kwake - Zabihu za Sulemani - Meli zake zachukua dhahabu kutoka Ofiri.

1 Ikawa, Sulemani alipokwisha kuijenga nyumba ya Bwana, na nyumba ya mfalme, na mambo yote aliyotamani Sulemani aliyopenda kuyafanya;

2 kwamba Bwana akamtokea Sulemani mara ya pili, kama vile alivyomtokea huko Gibeoni.

3 Bwana akamwambia, Nimesikia maombi yako na dua yako uliyoomba mbele yangu; Nimeitakasa nyumba hii uliyoijenga, ili kuweka jina langu humo milele; na macho yangu na moyo wangu vitakuwa huko siku zote.

4 Nawe ukienda mbele zangu, kama Daudi baba yako alivyoenenda, kwa unyofu wa moyo, na kwa unyofu, kufanya sawasawa na hayo yote niliyokuamuru, na kuzishika amri zangu na hukumu zangu;

5 ndipo nitakithibitisha kiti cha ufalme wako juu ya Israeli milele, kama nilivyomwahidi Daudi baba yako, nikisema, Hutakosa kuwa na mtu katika kiti cha enzi cha Israeli.

6 Lakini mkigeuka na kuacha kunifuata mimi, ninyi au watoto wenu, na kutozishika amri zangu na sheria nilizowawekea, lakini mkienda na kuitumikia miungu mingine na kuiabudu;

7 Ndipo nitakatilia mbali Israeli katika nchi niliyowapa, na nyumba hii, niliyoitakasa kwa ajili ya jina langu, nitaitupilia mbali mbele yangu; na Israeli watakuwa mithali na dhihaka katika mataifa yote;

8 Na katika nyumba hii iliyo juu, kila mtu apitaye atastaajabu na kuzomea; nao watasema, Mbona Bwana ameitenda hivi nchi hii, na nyumba hii?

9 Nao watajibu, Kwa sababu walimwacha Bwana, Mungu wao, aliyewatoa baba zao katika nchi ya Misri, na kushikamana na miungu mingine, na kuiabudu, na kuitumikia; kwa hiyo Bwana ameleta juu yao mabaya haya yote.

10 Ikawa mwisho wa miaka ishirini, Sulemani alipozijenga zile nyumba mbili, nyumba ya Bwana, na nyumba ya mfalme;

11 (Basi Hiramu, mfalme wa Tiro, alikuwa amempa Sulemani miti ya mierezi, na miberoshi, na dhahabu, kama alivyotamani; basi mfalme Sulemani akampa Hiramu miji ishirini katika nchi ya Galilaya.

12 Hiramu akatoka Tiro ili aitazame miji ambayo Sulemani alikuwa amempa; wala hawakumpendeza.

13 Akasema, Ni miji gani hii uliyonipa, ndugu yangu? Akaviita nchi ya Kabuli hata leo.

14 Hiramu akampelekea mfalme talanta sitini za dhahabu.

15 Na hii ndiyo sababu ya utozaji mfalme Sulemani; ili kuijenga nyumba ya Bwana, na nyumba yake mwenyewe, na Milo, na ukuta wa Yerusalemu, na Hazori, na Megido, na Gezeri.

16 Kwa maana Farao mfalme wa Misri alikuwa amepanda, akautwaa Gezeri, na kuuteketeza kwa moto, na kuwaua Wakanaani waliokaa mjini, akampa binti yake, mkewe Sulemani kuwa zawadi.

17 Sulemani akajenga Gezeri, na Beth-horoni ya chini;

18 na Baalathi, na Tadmori katika nyika, katika nchi;

19 na majiji yote ya hazina aliyokuwa nayo Sulemani, na miji ya magari yake, na miji ya wapanda farasi wake, na mambo ambayo Sulemani alitamani kuyajenga katika Yerusalemu, na Lebanoni, na katika nchi yote ya milki yake.

20 Na watu wote waliosalia wa Waamori, na Wahiti, na Waperizi, na Wahivi, na Wayebusi, ambao hawakuwa wana wa Israeli;

21 Wana wao waliosalia baada yao katika nchi, ambao wana wa Israeli hawakuweza kuwaangamiza kabisa, hao Sulemani aliwatoza utumwa watumwa hata leo.

22 Lakini Sulemani hakuwafanya watumwa katika wana wa Israeli; lakini walikuwa watu wa vita, na watumishi wake, na wakuu wake, na maakida wake, na wasimamizi wa magari yake, na wapanda farasi wake.

23 Hao walikuwa wakuu wa maakida waliosimamia kazi ya Sulemani, mia tano na hamsini, wasimamizi wa watu waliofanya kazi hiyo.

24 Lakini binti Farao akakwea kutoka katika Mji wa Daudi kwenda kwenye nyumba yake ambayo Sulemani alikuwa amemjengea; kisha akajenga Millo.

25 Na mara tatu kila mwaka Sulemani alitoa sadaka za kuteketezwa na sadaka za amani juu ya madhabahu aliyomjengea Bwana, akafukiza uvumba juu ya madhabahu iliyokuwa mbele za Bwana. Basi akamaliza nyumba.

26 Mfalme Sulemani akafanya merikebu huko Esion-geberi, karibu na Elothi, ukingoni mwa Bahari ya Shamu, katika nchi ya Edomu.

27 Hiramu akatuma katika merikebu watumishi wake, mabaharia waliojua bahari, pamoja na watumishi wa Sulemani.

28 Wakafika Ofiri, wakachukua huko dhahabu, talanta mia nne na ishirini, wakamletea mfalme Sulemani.  

---

SURA YA 10

Malkia wa Sheba - kiti cha enzi cha Sulemani utajiri wake.

1 Malkia wa Sheba aliposikia habari za Sulemani kuhusu jina la Mwenyezi-Mungu, akaja kumjaribu kwa maswali magumu.

2 Akafika Yerusalemu na kundi kubwa sana la watu, pamoja na ngamia waliobeba manukato, na dhahabu nyingi sana, na vito vya thamani; naye alipofika kwa Sulemani, akazungumza naye juu ya yote yaliyokuwa moyoni mwake.

3 Sulemani akamwambia maswali yake yote; hapakuwa na neno lo lote lililofichwa machoni pa mfalme, asilomwambia.

4 Na malkia wa Sheba alipoona hekima yote ya Sulemani, na nyumba aliyokuwa ameijenga;

5 na chakula cha meza yake, na kuketi kwa watumishi wake, na kuhudhuria kwa wahudumu wake, na mavazi yao, na wanyweshaji wake, na mahali pa kupandia kwake pa kwenda nyumbani kwa Bwana; hapakuwa na roho tena ndani yake.

6 Akamwambia mfalme, Ni habari ya kweli niliyoisikia katika nchi yangu ya mambo yako na hekima yako.

7 Lakini sikuyaamini maneno hayo, hata nilipokuja, na macho yangu yakaona; na tazama, sikuambiwa ile nusu; hekima yako na kufanikiwa kwako kuliko habari nilizozisikia.

8 Heri watu wako, heri watumishi wako hawa, wasimamao mbele yako daima, na kusikia hekima yako.

9 Na ahimidiwe Bwana, Mungu wako, aliyependezwa nawe, na kukuweka juu ya kiti cha enzi cha Israeli; kwa sababu Bwana aliwapenda Israeli milele, kwa hiyo amekufanya mfalme, ufanye hukumu na haki.

10 Akampa mfalme talanta za dhahabu mia na ishirini, na manukato mengi sana, na vito vya thamani; haukuja tena wingi wa manukato kama hayo malkia wa Sheba aliyompa mfalme Sulemani.

11 Na merikebu za Hiramu, zilizoleta dhahabu kutoka Ofiri, wakaleta kutoka Ofiri miti ya msandali mingi sana, na vito vya thamani.

12 Mfalme akafanya kwa miti hiyo ya misandali nguzo za nyumba ya Bwana, na za nyumba ya mfalme, na vinubi na vinanda vya waimbaji; haikuja miti ya msandali namna hiyo, wala haikuonekana hata leo.

13 Mfalme Sulemani akampa malkia wa Sheba haja yake yote, kila alichoomba, zaidi ya hayo Sulemani aliyompa katika ukarimu wake wa kifalme. Basi akageuka na kwenda nchi yake, yeye na watumishi wake.

14 Basi uzani wa dhahabu iliyomjia Sulemani mwaka mmoja ulikuwa talanta mia sita sitini na sita za dhahabu.

15 zaidi ya hayo alikuwa nayo ya wafanyabiashara, na ya mauzo ya wachuuzi wa viungo, na ya wafalme wote wa Arabia, na ya maliwali wa nchi.

16 Mfalme Sulemani akafanya ngao mia mbili za dhahabu iliyofuliwa; shekeli mia sita za dhahabu zilikwenda kwa shabaha moja.

17 Kisha akafanya ngao mia tatu za dhahabu iliyofuliwa; kilo tatu za dhahabu zilikwenda kwa ngao moja; na mfalme akaviweka katika nyumba ya msitu wa Lebanoni.

18 Zaidi ya hayo, mfalme akatengeneza kiti cha enzi kikubwa cha pembe za tembo, akakifunika kwa dhahabu bora zaidi.

19 Kiti hicho cha enzi kilikuwa na ngazi sita, na kilele cha kile kiti cha enzi kilikuwa cha pande zote nyuma; na palikuwa na nguzo upande huu wa kiti cha enzi, na simba wawili wakasimama kando ya hizo ngao.

20 Na simba kumi na wawili walisimama pale juu ya madaraja sita upande huu na huu; halikufanyika mfano wake katika ufalme wowote.

21 Na vyombo vyote vya kunywea vya mfalme Sulemani vilikuwa vya dhahabu, na vyombo vyote vya nyumba ya msitu wa Lebanoni vilikuwa vya dhahabu safi; hakuna wa fedha; haikuhesabiwa kuwa kitu siku za Sulemani.

22 Kwa maana mfalme alikuwa na merikebu za Tarshishi baharini pamoja na merikebu za Hiramu; mara moja katika miaka mitatu merikebu za Tarshishi zilikuja, zikileta dhahabu, na fedha, na pembe, na nyani, na tausi.

23 Basi mfalme Sulemani akawapita wafalme wote wa dunia kwa mali na hekima.

24 Dunia yote ikamtafuta Sulemani ili wasikie hekima yake, ambayo Mungu alikuwa ameweka moyoni mwake.

25 Wakaleta kila mtu zawadi yake, vyombo vya fedha, na vyombo vya dhahabu, na mavazi, na silaha, na manukato, na farasi, na nyumbu, kila mwaka.

26 Sulemani akakusanya magari na wapanda farasi; naye alikuwa na magari elfu na mia nne, na wapanda farasi kumi na mbili elfu, aliowaweka katika miji ya magari, na pamoja na mfalme huko Yerusalemu.

27 Mfalme akafanya fedha kuwa kama mawe huko Yerusalemu, na mierezi akaifanya kuwa kama mikuyu iliyo bondeni kwa wingi.

28 Naye Sulemani alikuwa na farasi walioletwa kutoka Misri, na nyuzi za kitani; wafanyabiashara wa mfalme walipokea hiyo nguo ya kitani kwa bei.

29 Gari moja la vita likapanda na kutoka Misri kwa shekeli mia sita za fedha, na farasi kwa mia na hamsini; na ndivyo wafalme wote wa Wahiti, na wafalme wa Shamu, walivyowatolea nje kwa mikono yao.  

---

SURA YA 11

Wake wa Sulemani na masuria—Wanamvuta kwenye ibada ya sanamu—Mungu anamtishia—Adui za Sulemani—Matendo yake, utawala wake, na kifo—Rehoboamu anarithi nafasi yake.

1 Lakini mfalme Sulemani akawapenda wanawake wengi wageni, pamoja na binti Farao, wanawake wa Wamoabu, na Waamoni, na Waedomi, na Wasidoni, na Wahiti;

2 Katika mataifa ambayo Bwana aliwaambia wana wa Israeli, Msiingie kwao, wala wao wasiingie kwenu; kwani bila shaka wataigeuza mioyo yenu ifuate miungu yao; Sulemani alishikamana na hawa kwa upendo.

3 Alikuwa na wake mia saba, binti za kifalme, na masuria mia tatu; na wake zake wakaugeuza moyo wake.

4 Ikawa Sulemani alipokuwa mzee, wake zake wakaugeuza moyo wake afuate miungu mingine; na moyo wake haukuwa mkamilifu kwa Bwana, Mungu wake, ukawa kama moyo wa Daudi baba yake.

5 Kwa maana Sulemani alimfuata Ashtorethi, mungu mke wa Wasidoni, na Milkomu, chukizo la Waamoni.

6 Sulemani akafanya yaliyo mabaya machoni pa Bwana, kama Daudi baba yake, wala hakumfuata Bwana kwa utimilifu.

7 Ndipo Sulemani akamjengea Kemoshi, chukizo la Moabu, mahali pa juu, katika mlima uliokabili Yerusalemu, na Moleki, chukizo la wana wa Amoni.

8 Naye akawafanyia vivyo hivyo wake zake wote wageni, waliofukiza uvumba na kuitolea dhabihu miungu yao.

9 Bwana akamkasirikia Sulemani kwa sababu moyo wake umegeuka na kumwacha Bwana, Mungu wa Israeli, aliyemtokea mara mbili;

10 na kumwamuru juu ya jambo hili, kwamba asifuate miungu mingine; lakini hakuyashika aliyoyaamuru Bwana.

11 Kwa hiyo Bwana akamwambia Sulemani, Kwa kuwa umetenda haya, wala hukulishika agano langu, na sheria zangu, nilizokuamuru, hakika nitaurarua ufalme usiwe wako, nami nitampa mtumishi wako.

12 Lakini, katika siku zako sitafanya hivyo kwa ajili ya Daudi baba yako; lakini nitairarua kutoka katika mkono wa mwanao.

13 Lakini sitararua ufalme wote; lakini nitampa mwanao kabila moja, kwa ajili ya Daudi, mtumishi wangu, na kwa ajili ya Yerusalemu niliouchagua.

14 Bwana akamwondokeshea Sulemani adui, Hadadi, Mwedomi; alikuwa wa uzao wa mfalme katika Edomu.

15 Ikawa, Daudi alipokuwa katika Edomu, na Yoabu, jemadari wa jeshi, alipokuwa amepanda ili kuzika waliouawa, baada ya kuwapiga kila mwanamume katika Edomu;

16 (Kwa muda wa miezi sita Yoabu alikaa huko pamoja na Israeli wote, hata alipokuwa amekatilia mbali kila mwanamume katika Edomu;)

17 Hadadi alikimbia, yeye na Waedomu fulani wa watumishi wa baba yake pamoja naye, ili kwenda Misri; Hadadi akiwa bado mtoto mdogo.

18 Wakaondoka Midiani, wakafika Parani; wakachukua watu pamoja nao kutoka Parani, wakafika Misri kwa Farao mfalme wa Misri; aliyempa nyumba, akamwekea chakula, akampa ardhi.

19 Hadadi akapata kibali kikuu machoni pa Farao, hata akamwoza, umbu la mkewe mwenyewe, dada yake malkia Tapenesi.

20 Na umbu lake Tapenesi akamzalia Genubathi mwanawe, ambaye Tapenesi alimwachisha kunyonya katika nyumba ya Farao; na Genubathi alikuwa katika nyumba ya Farao kati ya wana wa Farao.

21 Naye Hadadi aliposikia huko Misri ya kwamba Daudi amelala na baba zake, na ya kwamba Yoabu mkuu wa jeshi amekufa, Hadadi akamwambia Farao, Niruhusu niende zangu, niende nchi yangu.

22 Farao akamwambia, Umepungukiwa nini nami, hata unataka kwenda hata nchi yako? Akajibu, Si kitu; hata hivyo niache niende kwa namna yoyote ile.

23 Mungu akamletea adui mwingine, Rezoni, mwana wa Eliada, aliyemkimbia bwana wake Hadadezeri mfalme wa Soba;

24 Naye akakusanya watu kwake, akawa mkuu wa kikosi, hapo Daudi alipowaua watu wa Soba; wakaenda Dameski, wakakaa humo, wakatawala huko Damasko.

25 Naye akawa adui wa Israeli siku zote za Sulemani, zaidi ya yale mabaya aliyoyafanya Hadadi; naye akawachukia Israeli, akatawala juu ya Shamu.

26 Naye Yeroboamu, mwana wa Nebati, Mwefrathi wa Sereda, mtumishi wa Sulemani, ambaye jina la mama yake aliitwa Serua, mwanamke mjane, naye akainua mkono wake juu ya mfalme.

27 Na hii ndiyo sababu ya yeye kuinua mkono wake juu ya mfalme; Sulemani akajenga Milo, akazitengeneza mahali palipobomoka pa mji wa Daudi baba yake.

28 Na huyo mtu Yeroboamu alikuwa mtu shujaa; naye Sulemani akamwona yule kijana ya kuwa ni mwenye bidii, akamweka juu ya kazi yote ya nyumba ya Yusufu.

29 Ikawa wakati huo Yeroboamu alipotoka Yerusalemu, nabii Ahiya, Mshilo, akamkuta njiani; naye alikuwa amejivika vazi jipya; na hao wawili walikuwa peke yao shambani;

30 Ahiya akalishika lile vazi jipya alilokuwa amevaa, akalirarua vipande kumi na viwili;

31 Akamwambia Yeroboamu, Jipatie vipande kumi; kwa maana Bwana, Mungu wa Israeli, asema hivi, Tazama, nitaurarua ufalme, utoke mkononi mwa Sulemani, nami nitakupa wewe kabila kumi;

32 (Lakini atakuwa na kabila moja kwa ajili ya mtumishi wangu Daudi, na kwa ajili ya Yerusalemu, mji niliouchagua katika kabila zote za Israeli;)

33 kwa sababu wameniacha mimi na kumwabudu Ashtorethi, mungu mke wa Wasidoni, na Kemoshi, mungu wa Wamoabu, na Milkomu, mungu wa wana wa Amoni, wala hawakuenda katika njia zangu, kufanya yaliyo sawa machoni pangu, na sheria zangu, na hukumu zangu, na moyo wake umekuwa kama Daudi baba yake; wala hakutubu kama Daudi baba yake, ili nipate kumsamehe.

34 Lakini sitauondoa ufalme wote mkononi mwake, bali nitamweka kuwa mkuu siku zote za maisha yake, kwa ajili ya Daudi mtumishi wangu niliyemchagua, kwa sababu alishika amri zangu na sheria zangu siku hiyo.

35 Lakini nitauondoa ufalme mkononi mwa wanawe, nami nitakupa wewe makabila kumi. Nami nitampa mwanawe kabila moja.

36 ili Daudi mtumishi wangu apate kuwa na nuru mbele zangu daima katika Yerusalemu, mji ambao nimeuchagua niliweke jina langu humo.

37 Nami nitakutwaa wewe, nawe utatawala kama roho yako inavyotamani, nawe utakuwa mfalme juu ya Israeli.

38 Tena itakuwa, utakaposikiliza yote nikuagizayo, na kwenda katika njia zangu, na kufanya yaliyo sawa machoni pangu, na kuzishika amri zangu na amri zangu, kama Daudi mtumishi wangu alivyofanya siku ile nilipombariki; nitakuwa pamoja nawe, nitakujengea nyumba iliyo imara, kama nilivyomjengea Daudi, na kukupa wewe Israeli.

39 Na kwa ajili ya kosa la Daudi, na pia kwa ajili ya watu, nimerarua ufalme, na kwa ajili ya hayo nitawatesa wazao wa Daudi, lakini si milele.

40 Basi Sulemani akataka kumwua Yeroboamu. Yeroboamu akaondoka, akakimbilia Misri, kwa Shishaki mfalme wa Misri, akakaa Misri hata akafa Sulemani.

41 Na mambo yote ya Sulemani yaliyosalia, na yote aliyoyafanya, na hekima yake, je!

42 Na muda aliotawala Sulemani katika Yerusalemu juu ya Israeli wote ulikuwa miaka arobaini.

43 Sulemani akalala na babaze, akazikwa katika mji wa Daudi baba yake; na Rehoboamu mwanawe akatawala mahali pake.  

---

SURA YA 12

Makabila kumi yanaasi chini ya Yeroboamu.

1 Rehoboamu akaenda Shekemu; kwa maana Israeli wote walikuwa wamekuja Shekemu ili kumfanya mfalme.

2 Ikawa, Yeroboamu, mwana wa Nebati, alipokuwa angali Misri, aliposikia, (kwa maana alikimbia mbele ya mfalme Sulemani, naye Yeroboamu akakaa Misri;)

3 Wakatuma watu wakamwita. Yeroboamu na mkutano wote wa Israeli wakaja na kumwambia Rehoboamu, wakisema,

4 Baba yako alifanya nira yetu kuwa nzito; basi sasa ufanye ule utumishi mzito wa baba yako, na kongwa lake zito alilotutwika, nasi tutakutumikia.

5 Akawaambia, Enendeni bado siku tatu, kisha mrudi kwangu. Na watu wakaondoka.

6 Mfalme Rehoboamu akashauriana na wazee waliosimama mbele ya Sulemani babaye alipokuwa angali hai, akasema, Mnanishaurije ili niwajibu watu hawa?

7 Wakamwambia, wakisema, Ukipenda kuwa mtumishi wa watu hawa leo, na kuwatumikia, na kuwajibu, na kuwaambia maneno mazuri, ndipo watakuwa watumishi wako milele.

8 Lakini aliliacha shauri la wazee walilompa, akashauriana na vijana waliokua pamoja naye, waliosimama mbele yake;

9 Akawaambia, Mnatupa shauri gani ili tuwajibu watu hawa walionena nami, wakisema, Ifanye jepesi nira aliyotutwika baba yako?

10 Na wale vijana waliokua pamoja naye wakamwambia, wakisema, Waambie hivi watu hawa waliokuambia, wakisema, Baba yako alilifanya zito kongwa letu, lakini wewe utufanyie jepesi; ndivyo watakavyowaambia, Kidole changu kidogo kitakuwa kinene kuliko kiuno cha baba yangu.

11 Na sasa, kwa kuwa baba yangu aliwatwika kongwa zito, mimi nitaongeza nira yenu; baba yangu amewapiga kwa mijeledi, lakini mimi nitawapiga kwa nge.

12 Basi Yeroboamu na watu wote wakamwendea Rehoboamu siku ya tatu, kama mfalme alivyoagiza, akisema, Mnirudie tena siku ya tatu.

13 Mfalme akawajibu watu kwa ukali, akaliacha shauri la wazee walilompa;

14 akanena nao kwa shauri la vijana, akawaambia, Baba yangu alilifanya zito kongwa lenu, nami nitaongeza nira yenu; baba yangu naye aliwapiga kwa mijeledi, lakini mimi nitawapiga kwa nge.

15 Kwa hiyo mfalme hakuwasikiliza watu; maana jambo hili lilitoka kwa Bwana, ili alitimize neno lake, ambalo Bwana alimwambia Yeroboamu mwana wa Nebati kwa kinywa cha Ahiya, Mshilo.

16 Basi Israeli wote walipoona ya kuwa mfalme hakuwasikiza, watu wakamjibu mfalme, wakasema, Tuna sehemu gani katika Daudi? wala hatuna urithi katika mwana wa Yese; hemani hemani zenu, enyi Israeli; sasa itunze nyumba yako, Daudi. Basi Israeli wakaenda hemani mwao.

17 Lakini wana wa Israeli waliokaa katika miji ya Yuda, Rehoboamu akawatawala juu yao.

18 Ndipo mfalme Rehoboamu akamtuma Adoramu, aliyekuwa juu ya watu wa kutoza; nao Israeli wote wakampiga kwa mawe, hata akafa. Basi mfalme Rehoboamu akafanya haraka kupanda kwenye gari lake, akimbilie Yerusalemu.

19 Basi Israeli wakaasi juu ya nyumba ya Daudi hata leo.

20 Ikawa, Israeli wote waliposikia ya kwamba Yeroboamu amerudi, wakatuma watu wakamwita mkutanoni, wakamfanya mfalme juu ya Israeli wote; hapakuwa na mtu aliyeifuata nyumba ya Daudi, ila kabila ya Yuda peke yake.

21 Rehoboamu alipofika Yerusalemu, akakusanya nyumba yote ya Yuda, pamoja na kabila ya Benyamini, watu wateule mia moja na themanini elfu, waliokuwa wapiganaji wa vita, wapigane na nyumba ya Israeli, na kuurudisha ufalme kwa Rehoboamu mwana wa Sulemani.

22 Lakini neno la Mungu likamjia Shemaya, mtu wa Mungu, kusema,

23 Sema na Rehoboamu, mwana wa Sulemani, mfalme wa Yuda, na nyumba yote ya Yuda na Benyamini, na mabaki ya watu, uwaambie,

24 Bwana asema hivi, Msipande, wala msipigane na ndugu zenu, wana wa Israeli; rudini kila mtu nyumbani kwake; maana jambo hili limetoka kwangu. Basi wakasikiliza neno la Bwana, wakarudi, waende zao, sawasawa na neno la Bwana.

25 Ndipo Yeroboamu akajenga Shekemu katika nchi ya vilima ya Efraimu, akakaa humo; akatoka huko, akajenga Penueli.

26 Yeroboamu akasema moyoni mwake, Sasa ufalme utairudia nyumba ya Daudi.

27 Watu hawa wakipanda kwenda kutoa dhabihu katika nyumba ya Bwana huko Yerusalemu, ndipo mioyo ya watu hawa itamrudia bwana wao, Rehoboamu, mfalme wa Yuda, nao wataniua mimi, na kumrudia Rehoboamu mfalme wa Yuda.

28 Ndipo mfalme akafanya shauri, akatengeneza ndama wawili wa dhahabu, akawaambia, Ni vigumu kwenu kupanda kwenda Yerusalemu; tazama, miungu yako, Ee Israeli, iliyokupandisha kutoka nchi ya Misri.

29 Akamweka mmoja katika Betheli, na wa pili akamweka Dani.

30 Jambo hili likawa dhambi; kwa maana watu walikwenda kuabudu mbele ya moja, hata Dani.

31 Tena akajenga nyumba ya mahali pa juu, akafanya makuhani miongoni mwa watu walio chini kabisa, wasio wa wana wa Lawi.

32 Yeroboamu akaamuru sikukuu katika mwezi wa nane, siku ya kumi na tano ya mwezi huo, kama sikukuu iliyo katika Yuda, akatoa sadaka juu ya madhabahu. ndivyo alivyofanya huko Betheli, akiwatolea dhabihu ndama alizozifanya; akawaweka katika Betheli makuhani wa mahali pa juu alipopafanya.

33 Basi akatoa sadaka juu ya madhabahu aliyoifanya huko Betheli, siku ya kumi na tano ya mwezi wa nane, mwezi aliouwazia moyoni mwake; akawaandikia wana wa Israeli sikukuu; akatoa sadaka juu ya madhabahu, akafukiza uvumba.  

---

SURA YA 13

Mkono wa Yeroboamu umekauka, na kurejeshwa; Nabii anaondoka Betheli, Anakemewa na Mungu, na kuuawa na simba - ukaidi wa Yeroboamu.   

1 Na tazama, akaja mtu wa Mungu kutoka Yuda kwa neno la Bwana, akafika Betheli; naye Yeroboamu akasimama karibu na madhabahu ili kufukiza uvumba.

2 Akalia juu ya madhabahu kwa neno la Bwana, akasema, Ee madhabahu, madhabahu, Bwana asema hivi; Tazama, mtoto atazaliwa katika nyumba ya Daudi, jina lake Yosia; naye atawasongeza juu yako makuhani wa mahali pa juu, wakufukiziao uvumba, na mifupa ya watu itateketezwa juu yako.

3 Akatoa ishara siku iyo hiyo, akisema, Hii ndiyo ishara aliyoinena Bwana; Tazama, madhabahu itapasuka, na majivu yaliyo juu yake yatamwagika.

4 Ikawa, mfalme Yeroboamu aliposikia neno la yule mtu wa Mungu, alipolia juu ya madhabahu huko Betheli, aliunyosha mkono wake pale madhabahuni, akisema, Mkamate. Na mkono wake, alipounyosha juu yake, ulikauka, asiweze kuuvuta tena kwake.

5 Madhabahu nayo ilipasuka, majivu ya madhabahu yakamwagika, sawasawa na ishara aliyoitoa mtu wa Mungu kwa neno la Bwana.

6 Mfalme akajibu, akamwambia yule mtu wa Mungu, Umsihi sasa Bwana, Mungu wako, ukaniombee, ili nirudishiwe mkono wangu tena. Yule mtu wa Mungu akamwomba BWANA, na mkono wa mfalme ukarudishwa tena, ukawa kama ulivyokuwa hapo kwanza.

7 Mfalme akamwambia yule mtu wa Mungu, Njoo nyumbani kwangu, ujiburudishe, nami nitakupa thawabu;

8 Mtu wa Mungu akamwambia mfalme, Ikiwa utanipa nusu ya nyumba yako, sitaingia pamoja nawe, wala sitakula chakula, wala sitakunywa maji mahali hapa;

9 Kwa maana ndivyo nilivyoagizwa kwa neno la Bwana, kusema, Usile mkate, wala usinywe maji, wala usirudi kwa njia ile ile uliyoijia.

10 Basi akaenda kwa njia nyingine, wala hakurudi kwa njia aliyoijia Betheli.

11 Basi palikuwa na nabii mmoja mzee katika Betheli; na wanawe wakaja na kumpa habari za kazi zote alizozifanya yule mtu wa Mungu siku ile huko Betheli; maneno aliyomwambia mfalme, wakamwambia baba yao pia.

12 Baba yao akawauliza, Alipitia njia gani? Kwa maana wanawe walikuwa wameona njia aliyoiendea yule mtu wa Mungu, aliyetoka Yuda.

13 Akawaambia wanawe, Nitandikieni punda. Basi wakamtandikia punda; akapanda juu yake.

14 akamfuata yule mtu wa Mungu, akamkuta ameketi chini ya mwaloni; akamwambia, Je! wewe ndiwe yule mtu wa Mungu aliyetoka Yuda? Akasema, Ndimi.

15 Kisha akamwambia, Njoo nyumbani kwangu, ule mkate.

16 Akasema, Siwezi kurudi pamoja nawe, wala kuingia pamoja nawe; sitakula mkate, wala sitakunywa maji pamoja nawe mahali hapa;

17 Kwa maana nimeambiwa kwa neno la Bwana, Usile mkate wala usinywe maji huko, wala usirudi kwa njia uliyoijia.

18 Akamwambia, Mimi pia ni nabii kama wewe, na malaika aliniambia kwa neno la Bwana, akisema, Mrudishe pamoja nawe nyumbani kwako, ale chakula na kunywa maji, nipate kumjaribu; wala hakumdanganya.

19 Basi akarudi pamoja naye, akala chakula nyumbani mwake, akanywa maji.

20 Ikawa, walipokuwa wameketi mezani, neno la Bwana likamjia yule nabii aliyemrudisha;

21 Akamlilia yule mtu wa Mungu aliyekuja kutoka Yuda, akisema, Bwana asema hivi, Kwa sababu umeasi kinywa cha Bwana, wala hukushika amri aliyokuamuru Bwana, Mungu wako;

22 lakini ulirudi, ukala mkate na kunywa maji mahali pale alipokuambia Bwana, Usile chakula, wala usinywe maji; mzoga wako hautafika kwenye kaburi la baba zako.

23 Ikawa, baada ya kula mkate, na baada ya kunywa, akamtandikia punda, yaani, yule nabii aliyemrudisha.

24 Hata alipokuwa amekwenda zake, simba akakutana naye njiani, akamwua; na mzoga wake ukatupwa njiani, na punda akasimama karibu nayo, na simba naye akasimama karibu na mzoga.

25 Na tazama, watu wakapita, wakauona ule mzoga umetupwa njiani, na yule simba amesimama karibu na mzoga; wakaja wakatoa habari katika mji alimokaa yule nabii mzee.

26 Na yule nabii aliyemrudisha kutoka njiani aliposikia, akasema, Ni yule mtu wa Mungu aliyeasi neno la Bwana; kwa hivyo Bwana amemkabidhi kwa simba, ambaye alimrarua na kumwua, kulingana na neno la Bwana, ambalo aliniambia.

27 Akanena na wanawe, na kuwaambia, Nitandikieni punda. Nao wakamtandika.

28 Akaenda akakuta mzoga wake umetupwa njiani, na punda na simba wamesimama karibu na mzoga; simba hakuwa amemla mzoga, wala hakurarua punda.

29 Nabii akauinua mzoga wa mtu wa Mungu, akauweka juu ya punda, akamrudisha; na yule nabii mzee akaja mjini ili kuomboleza na kumzika.

30 Akauweka mzoga wake katika kaburi lake mwenyewe; wakamwombolezea, wakisema, Ole wangu!

31 Ikawa baada ya kumzika, akanena na wanawe, akisema, Nikifa, mnizike katika kaburi alimozikwa yule mtu wa Mungu; iwekeni mifupa yangu kando ya mifupa yake;

32 Kwa maana neno hilo alilolia kwa neno la Bwana juu ya madhabahu katika Betheli, na juu ya nyumba zote za mahali pa juu, zilizo katika miji ya Samaria, hakika litatimia.

33 Baada ya jambo hilo Yeroboamu hakuiacha njia yake mbaya, bali aliwafanya tena watu wa chini kabisa kuwa makuhani wa mahali pa juu; mtu ye yote aliyetaka, alimweka wakfu, akawa mmoja wa makuhani wa mahali pa juu.

34 Jambo hilo likawa dhambi kwa nyumba ya Yeroboamu, hata kuikatilia mbali na kuiangamiza kutoka juu ya uso wa dunia.  

---

SURA YA 14

Ahiya anashutumu hukumu ya Mungu dhidi ya Yeroboamu - Abiya anakufa - Nadabu achukua nafasi ya Yeroboamu - Utawala mbaya wa Rehoboamu - Shishaki aharibu Yerusalemu - Abiya achukua nafasi ya Rehoboamu.

1 Wakati huo Abiya mwana wa Yeroboamu aliugua.

2 Yeroboamu akamwambia mkewe, Ondoka, tafadhali, ujibadilishe, usijulikane kuwa wewe ni mke wa Yeroboamu; kisha uende Shilo; tazama, yuko Ahiya nabii, aliyeniambia ya kwamba nitakuwa mfalme juu ya watu hawa.

3 Chukua pamoja nawe mikate kumi, na maandazi, na chupa ya asali, ukamwendee; atakuambia kitakachompata mtoto huyo.

4 Mke wa Yeroboamu akafanya hivyo, akaondoka, akaenda Shilo, akafika nyumbani kwa Ahiya. Lakini Ahiya hakuona; maana macho yake yalikuwa yameganda kwa sababu ya umri wake.

5 Bwana akamwambia Ahiya, Tazama, mke wa Yeroboamu anakuja kukuuliza neno kwa ajili ya mwanawe; kwa maana ni mgonjwa; hivi na hivi utamwambia; kwa maana itakuwa akiingia atajifanya kuwa mwanamke mwingine.

6 Ikawa, Ahiya aliposikia sauti za miguu yake, alipoingia mlangoni, akasema, Ingia, mke wa Yeroboamu; kwa nini unajifanya kuwa mwingine? kwa maana nimetumwa kwako na habari nzito.

7 Enenda, umwambie Yeroboamu, Bwana, Mungu wa Israeli, asema hivi, Kwa sababu nilikupandisha kutoka kati ya watu, na kukuweka kuwa mkuu juu ya watu wangu Israeli;

8 Nikararua ufalme kutoka kwa nyumba ya Daudi, nikakupa wewe, kwa sababu hakuzishika amri zangu. Lakini wewe hukuwa kama mtumishi wangu Daudi, aliponifuata kwa moyo wake wote ili kufanya yaliyo sawa machoni pangu.

9 Lakini umetenda maovu kuliko wote waliokutangulia; kwa maana umekwenda kujifanyia miungu mingine, na sanamu za kusubu, ili kunikasirisha, nawe umenitupa nyuma yako;

10 Kwa hiyo, tazama, nitaleta mabaya juu ya nyumba ya Yeroboamu, nami nitamkatilia mbali kutoka kwa Yeroboamu yeye auasiye ukutani, na yeye aliyefungwa na aliyeachwa katika Israeli;

11 Mtu awaye yote wa Yeroboamu afiaye mjini mbwa watamla; na yeye afaye shambani ndege wa angani watamla; kwa kuwa Bwana amenena haya.

12 Basi, ondoka, uende nyumbani kwako; na miguu yako ikiingia mjini, mtoto atakufa.

13 Na Israeli wote watamwombolezea, na kumzika; kwa maana ni yeye peke yake wa Yeroboamu atakayeingia kaburini, kwa sababu ndani yake limeonekana neno jema kwa Bwana, Mungu wa Israeli, katika nyumba ya Yeroboamu.

14 Tena Bwana atajiinulia mfalme juu ya Israeli, atakayeikatilia mbali nyumba ya Yeroboamu siku hiyo; lakini nini? hata sasa.

15 Kwa maana Bwana atawapiga Israeli, kama mwanzi utikiswavyo majini, naye atang’oa Israeli katika nchi hii nzuri, aliyowapa baba zao, na kuwatawanya ng’ambo ya Mto, kwa sababu wamefanya maashera yao, wakamkasirisha Bwana.

16 Naye atawaacha Israeli kwa sababu ya dhambi za Yeroboamu, alizofanya, na kuwakosesha Israeli.

17 Basi mke wa Yeroboamu akainuka, akaenda zake, akafika Tirsa; na alipofika kwenye kizingiti cha mlango, mtoto akafa;

18 Wakamzika; nao Israeli wote wakamwombolezea, sawasawa na neno la Bwana, alilolinena kwa mkono wa mtumishi wake Ahiya nabii.

19 Na mambo yote ya Yeroboamu yaliyosalia, jinsi alivyopigana, na jinsi alivyotawala, tazama, yameandikwa katika kitabu-cha-tarehe cha wafalme wa Israeli.

20 Siku alizotawala Yeroboamu zilikuwa miaka ishirini na miwili; akalala na babaze, na Nadabu mwanawe akatawala mahali pake.

21 Naye Rehoboamu mwana wa Sulemani akatawala katika Yuda. Rehoboamu alikuwa na umri wa miaka arobaini na mmoja alipoanza kutawala, akatawala miaka kumi na saba katika Yerusalemu, mji ambao Bwana aliuchagua kati ya kabila zote za Israeli aliweke jina lake humo. na jina la mamaye aliitwa Naama Mwamoni.

22 Yuda wakafanya maovu machoni pa Bwana, wakamtia wivu kwa dhambi zao walizofanya, zaidi ya yote waliyofanya baba zao.

23 Kwa maana pia walijijengea mahali pa juu, na nguzo, na maashera, juu ya kila kilima kirefu, na chini ya kila mti wenye majani mabichi.

24 Na pia kulikuwa na walawiti katika nchi; wakafanya sawasawa na machukizo yote ya mataifa, ambayo Bwana aliwafukuza mbele ya wana wa Israeli.

25 Ikawa katika mwaka wa tano wa mfalme Rehoboamu, Shishaki mfalme wa Misri akapanda juu ya Yerusalemu;

26 Akazichukua hazina za nyumba ya Bwana, na hazina za nyumba ya mfalme; hata akachukua vyote; akazichukua ngao zote za dhahabu alizozifanya Sulemani.

27 Mfalme Rehoboamu akatengeneza ngao za shaba badala yake, akaziweka mikononi mwa wakuu wa walinzi, wangoja mlangoni pa nyumba ya mfalme.

28 Ikawa, mfalme alipoingia katika nyumba ya Bwana, walinzi walizichukua, na kuzirudisha katika chumba cha walinzi.

29 Basi mambo yote ya Rehoboamu yaliyosalia, na yote aliyoyafanya, je! hayakuandikwa katika kitabu-cha-tarehe cha wafalme wa Yuda?

30 Kulikuwa na vita kati ya Rehoboamu na Yeroboamu siku zao zote.

31 Rehoboamu akalala na babaze, akazikwa pamoja na babaze katika Jiji la Daudi. na jina la mamaye aliitwa Naama Mwamoni. Na Abiyamu mwanawe akatawala mahali pake.  

---

SURA YA 15

Utawala mwovu wa Abiya - utawala mzuri wa Asa - Yehoshafati anachukua nafasi ya Asa - unabii wa Ahiya unatimizwa - matendo na kifo cha Nadabu.

1 Katika mwaka wa kumi na nane wa mfalme Yeroboamu mwana wa Nebati, Abiya akatawala juu ya Yuda.

2 Akatawala miaka mitatu huko Yerusalemu. na jina la mama yake aliitwa Maaka, binti Absalomu.

3 Akaenenda katika dhambi zote za baba yake, alizozifanya kabla yake; na moyo wake haukuwa mkamilifu kwa Bwana, Mungu wake, kama Bwana alivyomwamuru Daudi baba yake.

4 Walakini kwa ajili ya Daudi Bwana, Mungu wake, akampa taa huko Yerusalemu, kumweka mwanawe baada yake, na kuufanya imara Yerusalemu;

5 kwa sababu Daudi alifanya yaliyo sawa machoni pa Bwana, wala hakugeuka katika yote aliyomwamuru, kumtenda Bwana dhambi; lakini akaghairi maovu siku zote za maisha yake, isipokuwa tu katika habari ya Uria, Mhiti, ambayo Bwana alimlaani humo.

6 Kulikuwa na vita kati ya Rehoboamu na Yeroboamu siku zote za maisha yake.

7 Basi mambo mengine ya Abiya, na yote aliyoyafanya, je! hayakuandikwa katika kitabu-cha-tarehe cha wafalme wa Yuda? Kulikuwa na vita kati ya Abiya na Yeroboamu.

8 Abiya akalala na babaze; wakamzika katika mji wa Daudi; na Asa mwanawe akatawala mahali pake.

9 Katika mwaka wa ishirini wa Yeroboamu mfalme wa Israeli, Asa akatawala juu ya Yuda.

10 Akatawala miaka arobaini na mmoja huko Yerusalemu. na jina la mama yake aliitwa Maaka, binti Absalomu.

11 Asa akafanya yaliyo sawa machoni pa Bwana, kama alivyomwagiza Daudi baba yake.

12 Akawaondoa wazinzi katika nchi, akaziondoa sanamu zote ambazo baba zake walikuwa wamefanya; nayo ilimpendeza Bwana.

13 Tena Maaka mamaye akamwondoa asiwe malkia, kwa sababu alikuwa ametengeneza sanamu ya Ashera; Asa akaiharibu sanamu yake, akaiteketeza karibu na kijito cha Kidroni.

14 Lakini mahali pa juu hapakuondolewa; lakini moyo wa Asa ulikuwa mkamilifu kwa Bwana siku zake zote.

15 Kisha akavileta vile vitu ambavyo baba yake alikuwa ameviweka wakfu, na vile vitu ambavyo yeye mwenyewe alikuwa ameviweka wakfu, katika nyumba ya Yehova, fedha, na dhahabu, na vyombo.

16 Kulikuwa na vita kati ya Asa na Baasha mfalme wa Israeli siku zao zote.

17 Basi Baasha mfalme wa Israeli akapanda juu ya Yuda, akajenga Rama, ili asimwache mtu ye yote kutoka wala kuingia kwa Asa mfalme wa Yuda.

18 Ndipo Asa akatwaa fedha yote na dhahabu iliyosalia katika hazina za nyumba ya Bwana, na hazina za nyumba ya mfalme, akazitia mikononi mwa watumishi wake; mfalme Asa akawatuma kwa Ben-hadadi, mwana wa Tabrimoni, mwana wa Hezioni, mfalme wa Shamu, aliyekaa Dameski, akisema,

19 Kuna agano kati ya mimi na wewe, na kati ya baba yangu na baba yako; tazama, nimekuletea zawadi ya fedha na dhahabu; njoo uvunje agano lako na Baasha mfalme wa Israeli, ili aondoke kwangu.

20 Basi Ben-hadadi akamsikiliza mfalme Asa, akawatuma wakuu wa majeshi aliokuwa nao juu ya miji ya Israeli, akapiga Iyoni, na Dani, na Abel-beth-maaka, na Kinerothi yote, pamoja na nchi yote ya Naftali.

21 Ikawa Baasha aliposikia, akaacha kuujenga Rama, akakaa Tirza.

22 Ndipo mfalme Asa akatangaza katika Yuda yote; hakuna aliyesamehewa; nao wakayaondoa mawe ya Rama, na miti yake, aliyoijenga Baasha; naye mfalme Asa akajenga kwa vitu hivyo Geba ya Benyamini, na Mispa.

23 Na mambo yote ya Asa yaliyosalia, na nguvu zake zote, na yote aliyoyafanya, na miji aliyoijenga, je! hayakuandikwa katika kitabu-cha-tarehe cha wafalme wa Yuda? Hata hivyo, wakati wa uzee wake alikuwa na ugonjwa wa miguu.

24 Asa akalala na babaze, akazikwa pamoja na babaze katika mji wa Daudi baba yake; na Yehoshafati mwanawe akatawala mahali pake.

25 Nadabu mwana wa Yeroboamu alianza kutawala juu ya Israeli katika mwaka wa pili wa Asa mfalme wa Yuda, akatawala juu ya Israeli miaka miwili.

26 Akafanya yaliyo mabaya machoni pa Bwana, akaiendea njia ya baba yake, na dhambi yake ambayo aliwakosesha Israeli.

27 Baasha, mwana wa Ahiya, wa nyumba ya Isakari, akafanya fitina juu yake; naye Baasha akampiga huko Gibethoni, mji wa Wafilisti; kwa maana Nadabu na Israeli wote waliuzingira Gibethoni.

28 Hata katika mwaka wa tatu wa Asa mfalme wa Yuda, Baasha akamuua, akatawala mahali pake.

29 Ikawa, alipotawala, akaipiga nyumba yote ya Yeroboamu; hakumwachia Yeroboamu mtu ye yote mwenye kupumua, hata alipokwisha kumwangamiza, sawasawa na neno la Bwana, alilolinena kwa mtumishi wake Ahiya, Mshilo;

30 kwa sababu ya dhambi za Yeroboamu alizofanya, na kuwakosesha Israeli, na kukasirisha kwake Bwana, Mungu wa Israeli.

31 Basi mambo mengine ya Nadabu, na yote aliyoyafanya, je! hayakuandikwa katika kitabu-cha-tarehe cha wafalme wa Israeli?

32 Kulikuwa na vita kati ya Asa na Baasha mfalme wa Israeli siku zao zote.

33 Katika mwaka wa tatu wa Asa mfalme wa Yuda Baasha mwana wa Ahiya alianza kutawala juu ya Israeli wote huko Tirsa, miaka ishirini na minne.

34 Akafanya yaliyo mabaya machoni pa Bwana, akaiendea njia ya Yeroboamu, na dhambi yake ambayo aliwakosesha Israeli.  

---

SURA YA 16

Unabii wa Yehu - Zimri anatekeleza unabii wa Yehu - Omri afanywa mfalme - Ufalme umegawanyika - Omri ajenga Samaria - Ahabu anachukua nafasi yake - laana ya Yoshua juu ya Hieli.

1 Ndipo neno la Bwana likamjia Yehu, mwana wa Hanani, juu ya Baasha, kusema,

2 Kwa kuwa nilikuinua kutoka mavumbini, na kukuweka mkuu juu ya watu wangu Israeli; nawe umeiendea njia ya Yeroboamu, na kuwakosesha watu wangu Israeli, ili kunikasirisha kwa dhambi zao;

3 Tazama, nitawaondoa wazao wa Baasha, na wazao wa nyumba yake; nami nitaifanya nyumba yako kama nyumba ya Yeroboamu mwana wa Nebati.

4 Mtu wa Baasha afiaye mjini mbwa watamla; na yeye atakayefia mashambani ndege wa angani watamla.

5 Basi mambo yote ya Baasha yaliyosalia, na aliyoyafanya, na ushujaa wake, je!

6 Baasha akalala na babaze, akazikwa katika Tirza; na Ela mwanawe akatawala mahali pake.

7 Tena neno la Yehova likaja kwa mkono wa nabii Yehu, mwana wa Hanani, juu ya Baasha, na juu ya nyumba yake, kwa ajili ya uovu wote aliofanya machoni pa Yehova, kwa kumkasirisha kwa kazi ya mikono yake, kwa kuwa kama nyumba ya Yeroboamu; na kwa sababu alimuua.

8 Katika mwaka wa ishirini na sita wa Asa mfalme wa Yuda, Ela mwana wa Baasha alianza kutawala juu ya Israeli huko Tirza, miaka miwili.

9 Basi mtumishi wake Zimri, jemadari wa nusu ya magari yake, akamfanyia fitina, alipokuwa huko Tirza, akinywa na kulewa nyumbani mwa Arza, msimamizi wa nyumba yake, huko Tirza.

10 Zimri akaingia, akampiga, akamuua, katika mwaka wa ishirini na saba wa Asa mfalme wa Yuda, akatawala mahali pake.

11 Ikawa, alipoanza kutawala, mara tu alipoketi katika kiti chake cha enzi, akawaua nyumba yote ya Baasha; hakumwachia mtu ajichomaye ukuta, wala jamaa zake, wala rafiki zake.

12 Ndivyo Zimri alivyoiharibu nyumba yote ya Baasha, sawasawa na neno la Bwana, alilolinena juu ya Baasha kwa kinywa cha nabii Yehu.

13 kwa ajili ya dhambi zote za Baasha, na dhambi za Ela mwanawe, ambazo kwazo walikosa, na kuwakosesha Israeli, kwa kumkasirisha Bwana, Mungu wa Israeli, kwa ubatili wao.

14 Basi mambo mengine ya Ela, na yote aliyoyafanya, je! hayakuandikwa katika kitabu-cha-tarehe cha wafalme wa Israeli?

15 Katika mwaka wa ishirini na saba wa Asa mfalme wa Yuda Zimri akatawala siku saba huko Tirsa. Na watu walikuwa wamepanga dhidi ya Gibethoni, mji wa Wafilisti.

16 Na watu waliokuwa wamepiga kambi wakasikia kusema, Zimri amefanya fitina, tena amemwua mfalme; kwa hiyo Israeli wote wakamfanya Omri, jemadari wa jeshi, awe mfalme juu ya Israeli siku ile kambini.

17 Omri akapanda kutoka Gibethoni, na Israeli wote pamoja naye, wakauzingira Tirsa.

18 Ikawa, Zimri alipoona kwamba jiji limetekwa, akaenda ndani ya jumba la kifalme la nyumba ya mfalme, akaiteketeza kwa moto nyumba ya mfalme juu yake, akafa.

19 kwa ajili ya dhambi zake alizofanya kwa kufanya maovu machoni pa Yehova, kwa kwenda katika njia ya Yeroboamu, na dhambi yake aliyoifanya na kuwakosesha Israeli.

20 Basi mambo mengine ya Zimri na uasi aliofanya, je! hayakuandikwa katika kitabu cha kumbukumbu cha wafalme wa Israeli?

21 Ndipo watu wa Israeli wakagawanyika sehemu mbili; nusu ya watu wakamfuata Tibni, mwana wa Ginathi, ili kumfanya mfalme; na nusu wakamfuata Omri.

22 Lakini watu waliomfuata Omri wakawashinda watu waliomfuata Tibni mwana wa Ginathi; basi Tibni akafa, na Omri akatawala.

23 Katika mwaka wa thelathini na moja wa Asa mfalme wa Yuda, Omri alianza kutawala juu ya Israeli, miaka kumi na miwili; akatawala miaka sita huko Tirza.

24 Kisha akanunua kilima cha Samaria kwa Shemeri kwa talanta mbili za fedha, akajenga juu ya mlima huo, na kuuita mji huo alioujenga, kwa jina la Shemeri, mwenye kilima hicho, Samaria.

25 Lakini Omri akafanya maovu machoni pa Yehova, akafanya mabaya zaidi kuliko wote waliomtangulia.

26 Kwa maana aliiendea njia yote ya Yeroboamu mwana wa Nebati, na dhambi yake ambayo kwayo aliwakosesha Israeli, na kumkasirisha Bwana, Mungu wa Israeli, kwa ubatili wao.

27 Basi mambo yote ya Omri yaliyosalia, aliyofanya, na ushujaa wake alioufanya, je!

28 Omri akalala na babaze, akazikwa katika Samaria; na Ahabu mwanawe akatawala mahali pake.

29 Katika mwaka wa thelathini na nane wa Asa mfalme wa Yuda Ahabu mwana wa Omri alianza kutawala juu ya Israeli; Ahabu mwana wa Omri akatawala juu ya Israeli katika Samaria miaka ishirini na miwili.

30 Ahabu mwana wa Omri akafanya yaliyo mabaya machoni pa Bwana kuliko wote waliomtangulia.

31 Ikawa, kana kwamba ni jambo jepesi kwake kutembea katika dhambi za Yeroboamu mwana wa Nebati, akamwoa Yezebeli, binti Ethbaali, mfalme wa Wasidoni, akaenda kumtumikia Baali, na kumsujudia.

32 Akamjengea Baali madhabahu katika paa la Baali, alilolijenga huko Samaria.

33 Ahabu akafanya Ashera; naye Ahabu akafanya mengi zaidi ya kumkasirisha Bwana, Mungu wa Israeli, kuliko wafalme wote wa Israeli waliomtangulia.

34 Katika siku zake Hieli, Mbetheli, alijenga Yeriko; akauweka msingi kwa Abiramu, mzaliwa wake wa kwanza, akayaweka malango yake kwa mwanawe mdogo Segubu, sawasawa na neno la Bwana alilolinena kwa Yoshua, mwana wa Nuni.  

---

SURA YA 17

Eliya analishwa na kunguru - Anatumwa kwa mjane wa Sarepta - Anamlea mwana wa mjane.

1 Eliya Mtishbi, aliyekuwa wa wenyeji wa Gileadi, akamwambia Ahabu, Kama Bwana, Mungu wa Israeli, aishivyo, ambaye ninasimama mbele zake, hakutakuwa na umande wala mvua miaka hii, ila kwa neno langu.

2 Neno la Bwana likamjia, kusema,

3 Ondoka hapa, ugeuke uende mashariki, ukajifiche karibu na kijito cha Kerithi, kinachokabili Yordani.

4 Na itakuwa, utakunywa katika kijito hicho; nami nimewaamuru kunguru wakule huko.

5 Basi akaenda na kufanya kulingana na neno la Bwana; kwa maana alikwenda na kukaa karibu na kijito cha Kerithi kinachokabili Yordani.

6 Kunguru wakamletea mkate na nyama asubuhi, na mkate na nyama jioni; akanywa maji ya kile kijito.

7 Ikawa, baada ya muda, kile kijito kikakauka, kwa sababu mvua haikunyesha katika nchi.

8 Neno la Bwana likamjia, kusema,

9 Ondoka, uende Sarepta, ulio mji wa Sidoni, ukae huko; tazama, nimemwagiza mwanamke mjane huko akulishe.

10 Basi akaondoka, akaenda Sarepta. Alipofika kwenye lango la mji, tazama, yule mwanamke mjane alikuwapo akiokota kuni; akamwita, akasema, Niletee, nakuomba, maji kidogo chomboni, ninywe.

11 Alipokuwa akienda kukichukua, akamwita, akasema, Niletee, tafadhali, kipande cha mkate mkononi mwako.

12 Akasema, Kama Bwana, Mungu wako, aishivyo, sina mkate, ila konzi ya unga katika pipa, na mafuta kidogo katika chupa; na tazama, ninaokota kuni mbili ili niingie nikajipikie mimi na mwanangu, tuule, tukafe.

13 Eliya akamwambia, Usiogope; nenda ukafanye kama ulivyosema; lakini nifanyie kwanza mkate mdogo, uniletee, kisha ujifanyie wewe na mwanao.

14 Kwa maana Bwana, Mungu wa Israeli, asema hivi, Lile pipa la unga halitapunguka, wala ile chupa ya mafuta haitaisha, hata siku ile Bwana atakapoleta mvua juu ya nchi.

15 Basi akaenda, akafanya sawasawa na neno la Eliya; na yeye, na yeye, na nyumba yake, wakala siku nyingi.

16 Lile pipa la unga halikupunguka, wala ile chupa ya mafuta haikuisha, sawasawa na neno la Bwana alilolinena kwa kinywa cha Eliya.

17 Ikawa baada ya mambo hayo, mwana wa yule mwanamke, bibi wa nyumba, akawa mgonjwa; na ugonjwa wake ulikuwa mbaya sana, hata hakubaki pumzi ndani yake.

18 Akamwambia Eliya, Nina nini nawe, Ee mtu wa Mungu? Je! umekuja kwangu kunikumbusha dhambi yangu, na kumwua mwanangu?

19 Akamwambia, Nipe mwanao. Akamtoa kifuani mwake, akampandisha katika darini, akakaa, akamlaza juu ya kitanda chake.

20 Akamlilia Bwana, na kusema, Ee Bwana, Mungu wangu, je!

21 Akajinyosha juu ya mtoto mara tatu, akamwomba Bwana, akasema, Ee Bwana, Mungu wangu, nakusihi, roho ya mtoto huyu imrudie tena.

22 Bwana akaisikia sauti ya Eliya; na roho ya mtoto ikarudi ndani yake, naye akafufuka.

23 Eliya akamtwaa mtoto, akamtelemsha kutoka chumbani mpaka nyumbani, akampa mama yake; Eliya akasema, Tazama, mwanao yu hai.

24 Mwanamke akamwambia Eliya, Sasa najua ya kuwa wewe ndiwe mtu wa Mungu, na ya kuwa neno la Bwana kinywani mwako ni kweli.  

---

SURA YA 18

Eliya, aliyetumwa kwa Ahabu, anakutana na Obadia - Eliya awaua manabii wa Baali Eliya anapata mvua.

1 Ikawa baada ya siku nyingi, neno la Bwana likamjia Eliya katika mwaka wa tatu, kusema, Enenda ukajionyeshe kwa Ahabu; nami nitaleta mvua juu ya nchi.

2 Eliya akaenda kujionyesha kwa Ahabu. Kukawa na njaa kali huko Samaria.

3 Ahabu akamwita Obadia, msimamizi wa nyumba yake. (Basi Obadia alimwogopa Bwana sana;

4 Ikawa, Yezebeli alipowakatilia mbali manabii wa Bwana, Obadia akawatwaa manabii mia moja, akawaficha watu hamsini pangoni, akawalisha mkate na maji.

5 Ahabu akamwambia Obadia, Enenda nchi, kwenye chemchemi zote za maji, na kwenye vijito vyote; labda tunaweza kupata majani kuokoa farasi na nyumbu hai, ili tusiwapoteze wanyama wote.

6 Basi wakaigawanya hiyo nchi, ili wapite katikati yake; Ahabu akaenda njia moja peke yake, na Obadia akaenda njia nyingine peke yake.

7 Obadia alipokuwa njiani, tazama, Eliya akakutana naye; akamjua, akaanguka kifudifudi, akasema, Je! wewe ndiwe Bwana wangu Eliya?

8 Naye akamjibu, Mimi ndiye; enenda ukamwambie bwana wako, Tazama, Eliya yuko hapa.

9 Akasema, Nimekosa nini, hata kunitia mimi mtumishi wako mkononi mwa Ahabu, aniue?

10 Kama Bwana, Mungu wako, aishivyo, hapana taifa wala ufalme ambapo bwana wangu hakutuma watu kukutafuta; na waliposema, Hayupo; aliapa ufalme na taifa, ya kwamba hawakukuona.

11 Na sasa unasema, Enenda, umwambie bwana wako, Tazama, Eliya yuko hapa.

12 Na itakuwa, mara nitakapoondoka kwako, Roho ya Bwana itakuchukua nisipojua; basi nitakapokuja na kumwambia Ahabu, naye hatakuona, ataniua; lakini mimi mtumishi wako ninamcha Bwana tangu ujana wangu.

13 Bwana wangu hukuambiwa nilichokifanya wakati Yezebeli alipowaua manabii wa Bwana, jinsi nilivyowaficha manabii wa Bwana mia, hamsini hamsini pangoni, nikawalisha mkate na maji?

14 Basi sasa unasema, Enenda, umwambie bwana wako, Tazama, Eliya yuko hapa; naye ataniua.

15 Eliya akasema, Kama Bwana wa majeshi aishivyo, ambaye ninasimama mbele zake, hakika nitajionyesha kwake leo.

16 Basi Obadia akaenda kumlaki Ahabu, akamwambia; Ahabu akaenda kumlaki Eliya.

17 Ikawa, Ahabu alipomwona Eliya, Ahabu akamwambia, Je!

18 Akajibu, Mimi sikuwataabisha Israeli; bali wewe na nyumba ya baba yako, kwa kuwa mmeziacha amri za Bwana, na kuwafuata Mabaali.

19 Basi sasa tuma watu unikusanyie Israeli wote katika mlima wa Karmeli, na manabii wa Baali mia nne na hamsini, na manabii wa Maashera mia nne, walao mezani pa Yezebeli.

20 Basi Ahabu akatuma watu kwa wana wa Israeli wote, akawakusanya manabii katika mlima wa Karmeli.

21 Eliya akawakaribia watu wote, akasema, Mtasita-sita katikati ya mawazo mawili hata lini? ikiwa Bwana ndiye Mungu, mfuateni yeye; lakini ikiwa ni Baali, basi mfuateni. Na watu hawakumjibu neno lolote.

22 Ndipo Eliya akawaambia watu, Mimi, hata mimi peke yangu, nimesalia kuwa nabii wa Bwana; lakini manabii wa Baali ni watu mia nne na hamsini.

23 Basi na watupe ng'ombe wawili; na wajichagulie ng'ombe mmoja, wakamkate vipandevipande, na kumweka juu ya kuni, wala wasitie moto chini; nami nitamtengeza yule ng'ombe wa pili, na kumweka juu ya kuni, wala sitatia moto chini yake;

24 Nanyi liitieni jina la miungu yenu, nami nitaomba kwa jina la Bwana; na Mungu ajibuye kwa moto, na awe Mungu. Watu wote wakajibu, wakasema, Ni vema.

25 Eliya akawaambia manabii wa Baali, Jichagulieni ng’ombe mmoja, mkamtengeneze kwanza; kwa maana ninyi ni wengi; liitieni jina la miungu yenu, wala msitie moto chini yake.

26 Wakamtwaa yule ng’ombe dume waliyepewa, wakamtengeneza, wakaliitia jina la Baali tangu asubuhi hata adhuhuri, wakisema, Ee Baali, utusikie. Lakini hapakuwa na sauti, wala aliyejibu. Nao wakaruka juu ya madhabahu iliyotengenezwa.

27 Ikawa wakati wa adhuhuri, Eliya akawafanyia mzaha, akasema, Pigeni kelele; maana yeye ni mungu; ama anazungumza, au anafuata, au yuko safarini, au labda amelala, na lazima aamshwe.

28 Wakalia kwa sauti kuu, wakajikata-kata kwa visu na mikuki kama ilivyokuwa desturi yao, hata damu ikachuruzika juu yao.

29 Ikawa, adhuhuri ilipopita, wakatabiri hata wakati wa kutoa dhabihu ya jioni, hapakuwa na sauti, wala wa kujibu, wala aliyetazama.

30 Eliya akawaambia watu wote, Njooni kwangu. Na watu wote wakamkaribia. Naye akaitengeneza madhabahu ya BWANA iliyobomolewa.

31 Eliya akatwaa mawe kumi na mawili, kwa hesabu ya kabila za wana wa Yakobo, ambaye neno la Bwana lilimjia, kusema, Israeli litakuwa jina lako;

32 Naye akajenga madhabahu kwa mawe hayo kwa jina la Bwana; akatengeneza mfereji kuizunguka madhabahu, kiasi cha vipimo viwili vya mbegu.

33 Kisha akazipanga kuni, akamkata yule ng’ombe vipande-vipande, akamweka juu ya kuni, akasema, Jazeni mapipa manne maji, mkayamwage juu ya sadaka ya kuteketezwa, na juu ya kuni.

34 Akasema, Fanyeni mara ya pili. Nao wakafanya hivyo mara ya pili. Akasema, Fanyeni mara ya tatu. Nao wakafanya hivyo mara ya tatu.

35 Maji yakatiririka kuizunguka madhabahu; akaujaza mtaro pia maji.

36 Ikawa, wakati wa kutoa dhabihu ya jioni, Eliya nabii akakaribia, akasema, Ee Bwana, Mungu wa Ibrahimu, na Isaka, na wa Israeli, na ijulikane leo ya kuwa wewe ndiwe Mungu katika Israeli, na ya kuwa mimi ni mtumishi wako, na ya kuwa nimefanya mambo haya yote kwa neno lako.

37 Unisikie, Ee Bwana, unisikie, ili watu hawa wajue ya kuwa wewe ndiwe Bwana Mungu, na wewe uweze kugeuza mioyo yao warudi tena.

38 Ndipo moto wa Bwana ukashuka, ukaiteketeza sadaka ya kuteketezwa, na kuni, na mawe, na mavumbi, na kuyaramba yale maji yaliyokuwa katika mfereji.

39 Watu wote walipoona hayo, wakaanguka kifudifudi; wakasema, Bwana ndiye Mungu; Bwana, ndiye Mungu.

40 Eliya akawaambia, Wakamateni manabii wa Baali; asiepuke hata mmoja wao. Wakavitwaa; na Eliya akawashusha mpaka kijito cha Kishoni, akawaua huko.

41 Eliya akamwambia Ahabu, Ondoka, ule na kunywa; kwa maana kuna sauti ya mvua nyingi.

42 Basi Ahabu akapanda ili kula na kunywa. Naye Eliya akapanda juu ya kilele cha Karmeli; akajitupa chini na kuweka uso wake kati ya magoti yake.

43 Akamwambia mtumishi wake, Panda sasa, utazame upande wa bahari. Akapanda juu, akatazama, akasema, Hakuna kitu. Akasema, Rudi mara saba.

44 Ikawa mara ya saba, akasema, Tazama, wingu dogo linatokea katika bahari kama mkono wa mwanadamu. Akasema, Panda, ukamwambie Ahabu, Tengeneza gari lako, ukashuke, mvua isikuzuie.

45 Wakati huohuo, mbingu zikawa nyeusi kwa mawingu na upepo, na mvua kubwa ikanyesha. Ahabu akapanda farasi, akaenda Yezreeli.

46 Na mkono wa Bwana ulikuwa juu ya Eliya; akajifunga kiunoni, akapiga mbio mbele ya Ahabu mpaka maingilio ya Yezreeli.  

---

SURA YA 19

Eliya, akitishwa na Yezebeli, afarijiwa na malaika — Huko Horebu Mungu akamtokea, akimtuma kuwatia mafuta Hazaeli, Yehu, na Elisha.

1 Ahabu akamwambia Yezebeli yote aliyoyafanya Eliya, na jinsi alivyowaua manabii wote kwa upanga.

2 Ndipo Yezebeli akatuma mjumbe kwa Eliya, kusema, Miungu na wanitende vivyo na kuzidi, nisipoifanya nafsi yako kuwa kama roho ya mmoja wao kesho wakati huu.

3 Naye alipoona hayo, akainuka, akaenda kuokoa nafsi yake, akafika Beer-sheba, ulio wa Yuda, akamwacha mtumishi wake huko.

4 Lakini yeye mwenyewe akaenda nyikani mwendo wa siku moja, akaja akaketi chini ya mretemu; naye akajiombea afe; akasema, Yatosha; sasa, Ee Bwana, uniondolee uhai wangu; kwa maana mimi si bora kuliko baba zangu.

5 Alipokuwa amelala na kulala chini ya mretemu, tazama, malaika akamgusa, akamwambia, Inuka, ule.

6 Akatazama, na tazama, kulikuwa na keki iliyookwa juu ya makaa, na gudulia la maji kichwani pake. Naye akala na kunywa, akamlaza tena.

7 Malaika wa Bwana akamwendea tena mara ya pili, akamgusa, akasema, Inuka, ule; kwa sababu safari ni kubwa mno kwako.

8 Akainuka, akala na kunywa, akaenda akiwa na nguvu za chakula hicho siku arobaini mchana na usiku mpaka Horebu, mlima wa Mungu.

9 Akaingia ndani ya pango, akalala humo; na tazama, neno la Bwana likamjia, naye akamwambia, Unafanya nini hapa Eliya?

10 Akasema, Nimeona wivu mwingi kwa ajili ya Bwana, Mungu wa majeshi; kwa maana wana wa Israeli wameyaacha maagano yako, na kuzibomoa madhabahu zako, na kuwaua manabii wako kwa upanga; na mimi, hata mimi peke yangu, nimesalia; nao wananitafuta nafsi yangu, waiondoe.

11 Akasema, Nenda nje, usimame mlimani mbele za Bwana. Na tazama, Bwana akapita, upepo mkubwa wenye nguvu ukapasua milima, ukaivunja miamba mbele za Bwana; lakini Bwana hakuwamo katika upepo huo; na baada ya upepo tetemeko la ardhi; lakini Bwana hakuwamo katika tetemeko hilo;

12 Na baada ya tetemeko la ardhi kukawa na moto, lakini Bwana hakuwamo ndani ya moto ule; na baada ya moto sauti ndogo tulivu.

13 Ikawa, Eliya aliposikia, akajifunika uso wake katika vazi lake, akatoka nje, akasimama katika mwingilio wa pango. Na tazama, sauti ikamjia, ikasema, Unafanya nini hapa, Eliya?

14 Akasema, Nimeona wivu mwingi kwa ajili ya Bwana, Mungu wa majeshi; kwa sababu wana wa Israeli wameyaacha maagano yako, na kuzibomoa madhabahu zako, na kuwaua manabii wako kwa upanga, nami nimesalia, mimi peke yangu; nao wananitafuta nafsi yangu, waiondoe.

15 Bwana akamwambia, Enenda, urudi kwa njia yako mpaka jangwa la Dameski; nawe utakapokuja mtie mafuta Hazaeli awe mfalme wa Shamu;

16 Na Yehu mwana wa Nimshi mtie mafuta awe mfalme juu ya Israeli; na Elisha mwana wa Shafati wa Abel-mehola mtie mafuta awe nabii mahali pako.

17 Na itakuwa, yeye atakayeokoka upanga wa Hazaeli, Yehu atamuua; na yeye atakayeokoka na upanga wa Yehu, Elisha atamuua.

18 Lakini nimejiachia katika Israeli elfu saba, magoti yote ambayo hayakumwinamia Baali, na kila kinywa ambacho hakikumbusu.

19 Basi akatoka huko, akamkuta Elisha, mwana wa Shafati, aliyekuwa akilima, mwenye jozi za ng’ombe kumi na mbili mbele yake, na yeye akiwa na jozi la kumi na mbili; Eliya akapita karibu naye, akatupa vazi lake juu yake.

20 Akawaacha ng’ombe, akamfuata Eliya mbio, akasema, Tafadhali niruhusu nimbusu baba yangu na mama yangu, kisha nitakufuata. Akamwambia, Rudi tena; kwani nimekukosea nini?

21 Akarudi nyuma kutoka kwake, akatwaa jozi ya ng’ombe, akawachinja, akapika nyama yao kwa vyombo vya ng’ombe hao, akawapa watu, nao wakala. Kisha akainuka, akamfuata Eliya na kumtumikia.  

---

SURA YA 20

Ben-hadadi auzingira Samaria — Washami wanauawa — Washami wanapigwa tena — Nabii analaani hukumu ya Mungu dhidi ya Ahabu.  

1 Naye Ben-hadadi, mfalme wa Shamu, akakusanya jeshi lake lote; na wafalme thelathini na wawili pamoja naye, na farasi, na magari; akapanda na kuuzingira Samaria, akapigana nao.

2 Kisha akatuma wajumbe kwa Ahabu mfalme wa Israeli mjini, akamwambia, Ben-hadadi asema hivi,

3 Fedha yako na dhahabu yako ni yangu; wake zako na watoto wako, walio wazuri sana, ni wangu.

4 Mfalme wa Israeli akajibu, akasema, Bwana wangu, mfalme, kama ulivyosema, mimi ni wako, na yote niliyo nayo.

5 Wale wajumbe wakarudi, wakasema, Ben-hadadi asema hivi, Ingawa nilituma ujumbe kwako, nikisema, Unipe fedha yako, na dhahabu yako, na wake zako, na wanao;

6 Lakini kesho kama wakati huu nitatuma kwako watumishi wangu, nao wataichunguza nyumba yako, na nyumba za watumishi wako; na itakuwa, kila lipendezalo machoni pako watalitia mkononi mwao na kuliondoa.

7 Ndipo mfalme wa Israeli akawaita wazee wote wa nchi, akasema, Angalieni, nawasihi, mwone jinsi mtu huyu anavyotaka madhara; kwa maana alituma kwangu kwa wake zangu, na kwa watoto wangu, na kwa fedha yangu, na kwa dhahabu yangu, wala sikumnyima.

8 Basi wazee wote na watu wote wakamwambia, Usimsikilize, wala usikubali.

9 Kwa hiyo akawaambia wajumbe wa Ben-hadadi, Mwambieni bwana wangu mfalme, Yote uliyonipelekea mimi mtumishi wako hapo kwanza, nitayafanya; lakini jambo hili siwezi kufanya. Wale wajumbe wakaondoka, wakamletea habari.

10 Ben-hadadi akatuma kwake, akasema, Miungu wanifanyie hivi, na kuzidi, ikiwa mavumbi ya Samaria yatatosha konzi za watu wote wanaonifuata.

11 Mfalme wa Israeli akajibu, akasema, Mwambieni, Yeye azivaaye vazi lake asijisifu kama yeye avuaye.

12 Ikawa, Ben-hadadi aliposikia neno hilo, alipokuwa anakunywa, yeye na wafalme katika mabandani, akawaambia watumishi wake, Jipange. Nao wakajipanga kuukabili mji.

13 Na tazama, nabii akamjia Ahabu mfalme wa Israeli, akasema, Bwana asema hivi, Je! tazama, nitautia mkononi mwako leo; nawe utajua ya kuwa mimi ndimi Bwana.

14 Ahabu akasema, Kwa nani? Akasema, Bwana asema hivi, Kwa njia ya vijana wa wakuu wa majimbo. Kisha akasema, Ni nani atakayepanga vita? Akajibu, Wewe.

15 Kisha akawahesabu vijana wa maliwali wa majimbo, nao walikuwa mia mbili thelathini na wawili; na baada yao akawahesabu watu wote, wana wa Israeli wote, watu elfu saba.

16 Wakatoka nje saa sita mchana. Lakini Ben-hadadi alikuwa anakunywa kulewa vibandani, yeye na hao wafalme, wale wafalme thelathini na wawili waliomsaidia.

17 Wakatoka kwanza vijana wa wakuu wa majimbo; basi Ben-hadadi akatuma watu, wakamwambia, wakisema, Kuna watu wametoka Samaria.

18 Akasema, Kama wametoka kwa ajili ya amani, wakamate wa hai; au kama wametoka kwenda vitani, wakamateni wakiwa hai.

19 Basi vijana hao wa wakuu wa mikoa wakatoka mjini, na jeshi lililowafuata.

20 Wakamwua kila mtu mtu wake; na Washami wakakimbia; Israeli wakawafuatia; naye Ben-hadadi mfalme wa Shamu akaokoka akiwa amepanda farasi pamoja na wapanda farasi.

21 Mfalme wa Israeli akatoka, akawapiga farasi na magari, akawaua Washami kwa mauaji makubwa.

22 Nabii huyo akamwendea mfalme wa Israeli, akamwambia, Enenda ukajitie nguvu, ukaangalie, na kuona ufanyalo; kwa maana mwanzoni mwa mwaka mfalme wa Shamu atakuja juu yako.

23 Watumishi wa mfalme wa Shamu wakamwambia, Miungu yao ni miungu ya milimani; kwa hivyo walikuwa na nguvu kuliko sisi; lakini tupigane nao katika uwanda, na hakika sisi tutakuwa na nguvu zaidi kuliko wao.

24 Fanya neno hili, uwaondoe wafalme, kila mtu mahali pake, ukawaweke maakida mahali pao;

25 ujiandikie jeshi kama jeshi lililopotea, farasi kwa farasi, na gari kwa gari; na tutapigana nao katika nchi tambarare, na hakika sisi tutakuwa na nguvu zaidi kuliko wao. Naye akaisikiliza sauti yao, akafanya hivyo.

26 Ikawa mwanzoni mwa mwaka, Ben-hadadi akawahesabu Washami, akapanda kwenda Afeki ili kupigana na Israeli.

27 Wana wa Israeli wakahesabiwa, wakahudhuria wote, wakaenda kupigana nao; wana wa Israeli wakapanga mbele yao kama makundi madogo mawili ya mbuzi; lakini Washami waliijaza nchi.

28 Akaja mtu wa Mungu, akamwambia mfalme wa Israeli, akasema, Bwana asema hivi, Kwa sababu Washami wamesema, BWANA ndiye Mungu wa milima, lakini yeye si Mungu wa mabonde, basi nitatia umati huu mkubwa wote mkononi mwako, nanyi mtajua ya kuwa mimi ndimi Bwana.

29 Wakapiga kambi moja kuelekea nyingine siku saba. Ikawa, siku ya saba vita vikaunganishwa; na wana wa Israeli wakawaua katika Washami watu mia moja elfu waendao kwa miguu kwa siku moja.

30 Lakini waliosalia wakakimbia mpaka Afeki, mjini; na ukuta ukaanguka juu ya watu ishirini na saba elfu wa watu waliosalia. Naye Ben-hadadi akakimbia, akaingia mjini, katika chumba cha ndani.

31 Watumishi wake wakamwambia, Tazama, tumesikia ya kuwa wafalme wa nyumba ya Israeli ni wafalme wenye rehema; nakusihi, tujivike nguo za magunia viunoni mwetu, na kamba vichwani mwetu, tukatoke tumwendee mfalme wa Israeli; labda atakuokoa.

32 Basi wakajifunga nguo za magunia viunoni mwao, na kamba vichwani mwao, wakamwendea mfalme wa Israeli, wakasema, Mtumwa wako Ben-hadadi asema, Tafadhali niache niishi. Akasema, Je! angali hai? yeye ni ndugu yangu.

33 Sasa wale watu walitazama kwa bidii kama kitu chochote kingetoka kwake, na wakakikamata kwa haraka; wakasema, Ndugu yako Ben-hadadi. Ndipo akasema, Nendeni, mkamlete. Ndipo Ben-hadadi akamtokea; naye akampandisha kwenye gari.

34 Beh-hadadi akamwambia, Miji ile baba yangu aliyomnyang’anya baba yako nitairudisha; nawe utajifanyia njia huko Dameski, kama baba yangu alivyofanya huko Samaria. Ndipo Ahabu akasema, Nitawaacha watatu waende zao kwa agano hili. Basi akafanya agano naye, na kumfukuza.

35 Na mtu mmoja wa wana wa manabii akamwambia jirani yake huko

neno la Bwana, nipige, nakuomba. Na yule mtu akakataa kumpiga.

36 Ndipo akamwambia, Kwa sababu hukuitii sauti ya Bwana, tazama, mara tu utakapoondoka kwangu, simba atakuua. Na mara alipoondoka kwake, simba akamkuta, akamwua.

37 Kisha akamwona mtu mwingine, akasema, Nipige, tafadhali. Yule mtu akampiga, hata katika kumpiga akamjeruhi.

38 Basi yule nabii akaenda, akamngoja mfalme njiani, akajibadilisha na majivu usoni pake.

39 Na mfalme alipokuwa akipita, akamlilia mfalme; akasema, Mtumishi wako alitoka kwenda katikati ya vita; na tazama, mtu akageuka, akaniletea mtu, akasema, Mlinde mtu huyu; akikosekana, maisha yako yatakuwa badala ya nafsi yake, au utalipa talanta ya fedha.

40 Nami mtumishi wako alipokuwa akishughulika hapa na pale, aliondoka. Mfalme wa Israeli akamwambia, Ndivyo itakavyokuwa hukumu yako; mwenyewe umeamua.

41 Akafanya haraka, akaondoa majivu usoni mwake; mfalme wa Israeli akamtambua ya kuwa yeye ni mmoja wa manabii.

42 Akamwambia, Bwana asema hivi, Kwa sababu umemwacha atoke mkononi mwako mtu niliyemweka aangamizwe kabisa, basi maisha yako yatakuwa badala ya nafsi yake, na watu wako badala ya watu wake.

43 Mfalme wa Israeli akaenda nyumbani kwake akiwa amekasirika na hali mbaya, akafika Samaria.  

---

SURA YA 21

Ahabu alichukua shamba la mizabibu la Nabothi - Eliya anashutumu hukumu dhidi ya Ahabu na Yezebeli.

1 Ikawa baada ya mambo hayo, Nabothi Myezreeli alikuwa na shamba la mizabibu huko Yezreeli, karibu na nyumba ya kifalme ya Ahabu mfalme wa Samaria.

2 Ahabu akamwambia Nabothi, akamwambia, Nipe shamba lako la mizabibu nilifanye bustani ya mboga, kwa maana liko karibu na nyumba yangu; nami nitakupa kwa ajili yake shamba la mizabibu lililo bora kuliko hilo; au, ukiona vema, nitakupa kwa fedha thamani yake.

3 Nabothi akamwambia Ahabu, Bwana na apishe mbali kwangu, nisikupe wewe urithi wa baba zangu.

4 Ahabu akaingia nyumbani mwake akiwa mzito, mwenye huzuni, kwa ajili ya neno lile aliloambiwa na Nabothi Myezreeli; kwa maana alisema, Sitakupa urithi wa baba zangu. Naye akamlaza kitandani mwake, akageuza uso wake, asile chakula.

5 Lakini Yezebeli mkewe akamwendea, akamwambia, Mbona roho yako ina huzuni hata usile chakula?

6 Akamwambia, Kwa sababu nilisema na Nabothi Myezreeli, nikamwambia, Nipe shamba lako la mizabibu kwa fedha; au ukipenda nitakupa shamba lingine la mizabibu badala yake; akajibu, Sitakupa shamba langu la mizabibu.

7 Yezebeli mkewe akamwambia, Je! wewe ndiye unayeutawala ufalme wa Israeli? inuka, ule chakula, na moyo wako na uchangamke; nitakupa shamba la mizabibu la Nabothi Myezreeli.

8 Basi akaandika barua kwa jina la Ahabu, akazitia muhuri yake, akazituma zile barua kwa wazee na wakuu waliokuwa katika mji wake, waliokaa pamoja na Nabothi.

9 Naye akaandika katika zile nyaraka, akisema, Tangazeni watu kufunga, mkamweke Nabothi juu kati ya watu;

10 Wawekeni watu wawili, watu wasiofaa, watoe ushahidi juu yake, wakisema, Umemtukana Mungu na mfalme. kisha mchukueni nje, mkampige kwa mawe, afe.

11 Na watu wa mji wake, wazee na wakuu waliokuwa wakaao katika mji wake, wakafanya kama vile Yezebeli alivyowapelekea, na kama ilivyoandikwa katika zile barua alizowapelekea.

12 Wakatangaza kufunga, wakamweka Nabothi juu kati ya watu.

13 Wakaingia watu wawili, watu wasiofaa, wakaketi mbele yake; nao watu wasiofaa wakashuhudia juu yake, yaani, juu ya Nabothi, mbele ya watu, wakasema, Nabothi amemtukana Mungu na mfalme. Ndipo wakamtoa nje ya mji, wakampiga kwa mawe hata akafa.

14 Ndipo wakatuma watu kwa Yezebeli, kusema, Nabothi amepigwa kwa mawe, naye amekufa.

15 Ikawa, Yezebeli aliposikia ya kwamba Nabothi amepigwa kwa mawe, naye amekufa, Yezebeli akamwambia Ahabu, Ondoka, ulimiliki shamba la mizabibu la Nabothi Myezreeli, ambalo alikataa kukupa kwa fedha; kwa maana Nabothi hayuko hai, bali amekufa.

16 Ikawa, Ahabu aliposikia ya kwamba Nabothi amekufa, Ahabu akainuka, ashuke mpaka shamba la mizabibu la Nabothi Myezreeli, ili kulimiliki.

17 Neno la Bwana likamjia Eliya, Mtishbi, kusema,

18 Ondoka, ushuke ili kumlaki Ahabu, mfalme wa Israeli, aliyeko Samaria; tazama, yuko katika shamba la mizabibu la Nabothi, alikoshuka ili kulimiliki.

19 Nawe utamwambia, ukisema, Bwana asema hivi, Je! Nawe utamwambia, ukisema, Bwana asema hivi, Mahali pale mbwa walipoiramba damu ya Nabothi, mbwa watairamba damu yako, naam, damu yako.

20 Ahabu akamwambia Eliya, Je! umeniona, Ee adui yangu? Akajibu, Nimekupata; kwa sababu umejiuza kufanya maovu machoni pa Bwana.

21 Tazama, nitaleta mabaya juu yako, na kukuondolea uzao wako, nami nitamkatilia mbali na Ahabu yeye aurusuye ukuta, na yeye aliyefungwa na aliyeachwa katika Israeli.

22 Nami nitaifanya nyumba yako kuwa kama nyumba ya Yeroboamu mwana wa Nebati, na kama nyumba ya Baasha, mwana wa Ahiya, kwa sababu ya chukizo ambalo umenikasirisha, na kuwakosesha Israeli.

23 Tena Bwana akanena habari za Yezebeli, akisema, Mbwa watamla Yezebeli karibu na ukuta wa Yezreeli.

24 Mtu wa nyumba ya Ahabu afiaye mjini mbwa watamla; na yeye afaye shambani ndege wa angani watamla.

25 Lakini hapakuwa na mtu kama Ahabu, aliyejiuza kufanya maovu machoni pa Bwana, ambaye Yezebeli mkewe alimchochea.

26 Akafanya machukizo sana kwa kufuata sanamu, sawasawa na mambo yote ya Waamori, ambao Bwana aliwafukuza mbele ya wana wa Israeli.

27 Ikawa, Ahabu aliposikia maneno hayo, akararua mavazi yake, akavaa magunia mwilini mwake, akafunga, akalala katika nguo za magunia, akaenda taratibu.

28 Neno la Bwana likamjia Eliya Mtishbi, kusema,

29 Unaona jinsi Ahabu anavyojinyenyekeza mbele yangu? kwa sababu amejinyenyekeza mbele yangu, sitaleta mabaya siku zake; lakini katika siku za mwanawe nitaleta mabaya juu ya nyumba yake.  

---

SURA YA 22

Ahabu anauawa - Ahazia anachukua nafasi yake - utawala wa Yehoshafati - Yehoramu anachukua nafasi yake - utawala wa Ahazia.

1 Wakakaa miaka mitatu pasipo vita kati ya Shamu na Israeli.

2 Ikawa katika mwaka wa tatu, Yehoshafati mfalme wa Yuda akashuka kwa mfalme wa Israeli.

3 Mfalme wa Israeli akawaambia watumishi wake, Je!

4 Akamwambia Yehoshafati, Je! utakwenda pamoja nami kupigana huko Ramoth-gileadi? Yehoshafati akamwambia mfalme wa Israeli, Mimi ni kama wewe, watu wangu kama watu wako, na farasi wangu kama farasi zako.

5 Yehoshafati akamwambia mfalme wa Israeli, Uulize, nakuomba, kwa neno la Bwana leo.

6 Ndipo mfalme wa Israeli akawakusanya manabii, wapata watu mia nne, akawaambia, Je! niende kupigana na Ramoth-gileadi, au niache? Wakasema, Kweeni; kwa kuwa Bwana atautia mkononi mwa mfalme.

7 Yehoshafati akasema, Je!

8 Mfalme wa Israeli akamwambia Yehoshafati, Yupo mtu mmoja, Mikaya, mwana wa Imla, ambaye kwa yeye tunaweza kumwuliza Bwana; lakini namchukia; kwa maana hanibashirii mema, bali mabaya. Yehoshafati akasema, Mfalme asiseme hivyo.

9 Ndipo mfalme wa Israeli akamwita ofisa, akasema, Haraka uje hapa Mikaya mwana wa Imla.

10 Mfalme wa Israeli, na Yehoshafati, mfalme wa Yuda, walikuwa wameketi kila mtu katika kiti chake cha enzi, wamevaa mavazi yao, katika utupu penye mwingilio wa lango la Samaria; na manabii wote wakatabiri mbele yao.

11 Na Sedekia, mwana wa Kenaana, akajifanyia pembe za chuma; akasema, Bwana asema hivi, Kwa hizi utawasukuma Washami, hata uwaangamize.

12 Na manabii wote wakatabiri hivyo, wakisema, Kwea Ramoth-gileadi, ukafanikiwe; kwa kuwa Bwana atautia mkononi mwa mfalme.

13 Yule mjumbe aliyekwenda kumwita Mikaya akamwambia, akisema, Tazama, maneno ya manabii kwa kinywa kimoja hunena mema kwa mfalme; neno lako na liwe kama neno la mmoja wao, ukaseme lililo jema.

14 Mikaya akasema, Kama Bwana aishivyo, neno hili Bwana atakaloniambia, ndilo nitakalolinena.

15 Basi akaja kwa mfalme. Mfalme akamwambia, Mikaya, je! twende kupigana na Ramoth-gileadi, au tuache? Naye akamjibu, Nenda ukafanikiwe; kwa kuwa Bwana atautia mkononi mwa mfalme.

16 Mfalme akamwambia, Nikuapishe mara ngapi usiniambie neno ila yaliyo kweli kwa jina la Bwana?

17 Akasema, Naliwaona Israeli wote wametawanyika milimani, kama kondoo wasio na mchungaji; Bwana akasema, Hawa hawana bwana; na warudi kila mtu nyumbani kwake kwa amani.

18 Mfalme wa Israeli akamwambia Yehoshafati, Je!

19 Akasema, Basi, lisikie neno la Bwana; Nikamwona Bwana ameketi katika kiti chake cha enzi, na jeshi lote la mbinguni limesimama karibu naye, mkono wake wa kuume na wa kushoto.

20 Bwana akasema, Ni nani atakayemshawishi Ahabu, ili akwee Ramoth-gileadi akaanguke? Mmoja akasema hivi, na mwingine akasema hivi.

21 Ndipo pepo mmoja akatoka, akasimama mbele za Bwana, akasema, Mimi nitamdanganya.

22 Bwana akamwambia, Je! Akasema, Nitatoka, nami nitakuwa pepo wa uongo vinywani mwa manabii wake wote. Akasema, Wewe utamdanganya, na pia utashinda; nenda ukafanye hivyo.

23 Basi sasa, tazama, Bwana ametia pepo wa uongo vinywani mwa manabii wako hawa wote, naye Bwana amenena mabaya juu yako.

24 Lakini Sedekia, mwana wa Kenaana, akakaribia, akampiga Mikaya shavuni, akasema, Roho ya Bwana ilitoka kwangu kwa njia gani ili kusema nawe?

25 Mikaya akasema, Tazama, utaona siku hiyo, utakapoingia katika chumba cha ndani ili kujificha.

26 Mfalme wa Israeli akasema, Mchukueni Mikaya, mkamrudishe kwa Amoni mkuu wa mji, na kwa Yoashi mwana wa mfalme;

27 mkaseme, Mfalme asema hivi, Mtieni mtu huyu gerezani, mkamlishe chakula cha shida, na maji ya shida, hata nitakaporudi kwa amani.

28 Mikaya akasema, Ukirudi kabisa kwa amani, Bwana hakusema kwa mimi. Akasema, Sikilizeni, enyi watu, kila mmoja wenu.

29 Basi mfalme wa Israeli na Yehoshafati mfalme wa Yuda wakapanda kwenda Ramoth-gileadi.

30 Mfalme wa Israeli akamwambia Yehoshafati, Nitajibadilisha, na kuingia vitani; bali wewe vaa mavazi yako. Mfalme wa Israeli akajibadilisha, akaingia vitani.

31 Lakini mfalme wa Shamu akawaamuru maakida wake thelathini na wawili waliokuwa wakisimamia magari yake, akisema, Msipigane na mdogo wala mkuu, ila na mfalme wa Israeli peke yake.

32 Ikawa, wakuu wa magari walipomwona Yehoshafati, wakasema, Hakika ndiye mfalme wa Israeli. Wakageuka kwenda kupigana naye; naye Yehoshafati akalia.

33 Ikawa, wakuu wa magari walipoona ya kuwa siye mfalme wa Israeli, wakageuka na kuacha kumfuatia.

34 Mtu mmoja akavuta upinde kwa kubahatisha, akampiga mfalme wa Israeli mahali pa kuungana vazi lake; kwa hiyo akamwambia mwendesha gari lake, Geuza mkono wako, unitoe nje ya jeshi; kwa maana nimejeruhiwa.

35 Vita vikaongezeka siku ile; na mfalme alikuwa ametegemezwa garini mwake juu ya Washami, akafa jioni; na damu ya jeraha ikatoka katikati ya gari.

36 Na mbiu ikasikika katika kambi wakati wa kuchwa kwa jua, ikisema, Kila mtu aende mjini kwake, na kila mtu katika nchi yake.

37 Basi mfalme akafa, akaletwa Samaria; wakamzika mfalme huko Samaria.

38 Wakaosha gari la vita katika bwawa la Samaria; na mbwa wakaramba damu yake; wakafua silaha zake; sawasawa na neno la Bwana alilolinena.

39 Basi mambo yote ya Ahabu yaliyosalia, na yote aliyofanya, na nyumba ya pembe aliyoijenga, na miji yote aliyoijenga, je! hayajaandikwa katika kitabu-cha-tarehe cha wafalme wa Israeli?

40 Ahabu akalala na babaze; na Ahazia mwanawe akatawala mahali pake.

41 Yehoshafati mwana wa Asa alianza kutawala juu ya Yuda katika mwaka wa nne wa Ahabu mfalme wa Israeli.

42 Yehoshafati alikuwa na umri wa miaka thelathini na mitano alipoanza kutawala; akatawala miaka ishirini na mitano huko Yerusalemu. na jina la mama yake aliitwa Azuba binti Shilhi.

43 Akaenenda katika njia zote za Asa babaye; hakuiacha, akifanya yaliyo sawa machoni pa Bwana; walakini mahali pa juu hapakuondolewa; kwa maana watu walikuwa wakifukiza na kufukiza uvumba katika mahali pa juu.

44 Yehoshafati akafanya amani na mfalme wa Israeli.

45 Basi mambo yote ya Yehoshafati yaliyosalia, na ushujaa wake aliouonyesha, na jinsi alivyopigana, je!

46 Na mabaki ya wazinzi waliosalia siku za Asa baba yake, akawatwaa katika nchi.

47 Wakati huo hapakuwa na mfalme katika Edomu; naibu alikuwa mfalme.

48 Yehoshafati akafanya merikebu za Tarshishi ziende Ofiri kuchukua dhahabu; lakini hawakuenda; kwa maana meli zilivunjika huko Esion-geberi.

49 Ndipo Ahazia mwana wa Ahabu akamwambia Yehoshafati, Watumishi wangu na waende pamoja na watumishi wako katika merikebu. Lakini Yehoshafati hakukubali.

50 Yehoshafati akalala na babaze, akazikwa pamoja na babaze katika Mji wa Daudi baba yake; na Yehoramu mwanawe akatawala mahali pake.

51 Ahazia mwana wa Ahabu alianza kutawala juu ya Israeli katika Samaria mwaka wa kumi na saba wa Yehoshafati mfalme wa Yuda, akatawala miaka miwili juu ya Israeli.

52 Akafanya yaliyo mabaya machoni pa Bwana, akaiendea njia ya baba yake, na njia ya mama yake, na njia ya Yeroboamu mwana wa Nebati, aliyewakosesha Israeli;

53 Kwa maana alimtumikia Baali, akamsujudia, na kumkasirisha Bwana, Mungu wa Israeli, kama vile baba yake alivyofanya.